Bệnh tay chân miệng vào mùa, bệnh viện Đà Nẵng đón hàng trăm ca mỗi ngày

Tay chân miệng gia tăng, áp lực âm thầm ở tuyến cuối

Nửa tháng trở lại đây, khu khám bệnh của Bệnh viện Phụ sản – Nhi Đà Nẵng đông hơn thường lệ. Tiếng trẻ con khóc, tiếng dỗ dành, tiếng gọi tên bệnh nhân nối nhau không dứt. Ở một góc hành lang, nhiều phụ huynh ôm con sốt cao, mắt đỏ hoe vì lo lắng.

"Ban đầu cứ tưởng mọc răng thôi…", chị Lê Thị Hà, phường Liên Chiểu, Đà Nẵng, nói, tay vẫn vỗ nhẹ lưng đứa con trai 2 tuổi đang mệt lả.

Chị đưa con nhập viện sau ba ngày sốt liên tục. Những ngày đầu, chị nghĩ con chỉ sốt do mọc răng, lại thêm việc bé biếng ăn, quấy khóc nên càng chủ quan.

"Thấy con sốt, mình cho uống thuốc hạ sốt. Bé cũng đỡ chút rồi lại sốt lại. Đến khi bé giật mình liên tục, người cứ run run, tôi mới hoảng quá đưa đi viện", chị kể.

Khi nhập viện, bác sĩ cho biết bé bị tay chân miệng, có dấu hiệu chuyển độ nặng, cần theo dõi sát.

Trẻ có dấu hiệu tay chân miệng được phụ huynh đưa đến khám tại Bệnh viện Phụ sản – Nhi Đà Nẵng.

Không riêng chị Hà, tại khu điều trị, nhiều phụ huynh cũng rơi vào hoàn cảnh tương tự. Những biểu hiện ban đầu như sốt nhẹ, biếng ăn, nổi vài nốt đỏ ở tay chân dễ khiến họ nhầm lẫn với những bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ.

Anh Nguyễn Văn Dũng, phường Hải Châu, cho biết con gái anh sốt hai ngày, không ho, không chảy mũi. "Tôi cứ nghĩ sốt siêu vi, cho uống thuốc là ổn. Ai ngờ bác sĩ nói đã có dấu hiệu liên quan thần kinh", anh nói, giọng vẫn còn chưa hết lo.

Ở dãy ghế chờ, một bà mẹ trẻ ôm con, mắt dõi theo từng bước chân bác sĩ đi qua. "Mình chỉ sợ con chuyển nặng mà không biết", chị nói nhỏ.

Bác Thịnh thăm khám một trường hợp bị tay chân miệng đang được điều trị tại Khoa Y học nhiệt đới Nhi – Hồi sức tích cực và bệnh lý.

Bác sĩ Nguyễn Hải Thịnh, Trưởng Khoa Y học nhiệt đới Nhi – Hồi sức tích cực và bệnh lý thông tin tới PV, số ca tay chân miệng đang có xu hướng tăng nhanh. "Chỉ trong hai tuần gần đây, lượng bệnh nhân tăng gấp 3 đến 5 lần so với những tuần trước. Trung bình mỗi ngày có khoảng 50 đến 100 trẻ đến khám, trong đó khoảng 20 trường hợp phải nhập viện", ông nói.

Lây lan âm thầm từ những sai lầm quen thuộc

Theo bác sĩ Thịnh, phần lớn các ca tay chân miệng ở mức độ nhẹ và có thể tự khỏi. Tuy nhiên, điều đáng lo là một tỷ lệ nhỏ có thể diễn biến nhanh, gây biến chứng nguy hiểm.

"Virus có thể tấn công hệ thần kinh, gây viêm não, viêm thân não, thậm chí ảnh hưởng đến hô hấp và tuần hoàn. Nếu không phát hiện sớm, nguy cơ tử vong là có", bác sĩ nói.

Số ca nhập viện vì tay chân miệng tại thành phố Đà Nẵng trong thời gian gần đây tăng cao.

Các dấu hiệu cảnh báo bao gồm sốt cao liên tục không hạ, trẻ giật mình, run tay chân, nôn ói hoặc lừ đừ. Những biểu hiện này có thể xuất hiện và tiến triển chỉ trong vài giờ đến một ngày.

Một trong những khó khăn lớn nhất, theo các bác sĩ, là việc phân biệt sớm giữa bệnh nhẹ và bệnh có nguy cơ biến chứng. Việc xét nghiệm xác định chủng virus không thể có ngay, trong khi diễn biến bệnh lại nhanh.

Đặc biệt, một số chủng virus như EV71 có nguy cơ gây biến chứng nặng cao hơn. Tuy nhiên, trên lâm sàng, việc nhận diện chủng virus thường không kịp thời để can thiệp sớm.

Khu vực cách ly trẻ bị tay chân miệng.

Không chỉ áp lực điều trị, nguy cơ lây lan trong cộng đồng cũng là vấn đề đáng lo.

Theo ghi nhận từ ngành y tế, tay chân miệng lây qua đường tiêu hóa, thông qua nước bọt, dịch tiết mũi họng hoặc phân của trẻ bệnh. Điều này khiến môi trường như trường mầm non, khu vui chơi trở thành nơi dễ phát tán dịch.

Ông Nguyễn Đại Vĩnh, Giám đốc CDC Đà Nẵng, chia sẻ, bệnh này thường bùng phát theo chu kỳ, cao điểm vào các tháng 3 đến 5 và 9 đến10 hằng năm. Trẻ dưới 5 tuổi là nhóm có nguy cơ cao nhất.

"Chỉ cần một trường hợp không được cách ly kịp thời, mầm bệnh có thể lây lan nhanh trong cộng đồng", ông nói.

Thực tế, nhiều phụ huynh vẫn cho trẻ đi học khi mới xuất hiện triệu chứng nhẹ, vô tình trở thành nguồn lây.

Trẻ mầm non được hướng dẫn rửa tay bằng xà phòng nhằm phòng chống tay chân miệng.

Ông Vĩnh nhận định, đây là sai lầm phổ biến. "Nhiều phụ huynh không nhận ra dấu hiệu sớm, vẫn cho trẻ đến lớp hoặc đi chơi. Khi phát hiện bệnh thì đã lây cho nhiều trẻ khác", ông nói.

Ngoài ra, việc chủ quan với các dấu hiệu bất thường cũng khiến thời điểm "vàng" để can thiệp bị bỏ lỡ.

"Có những trường hợp trẻ đã có dấu hiệu giật mình, run tay chân nhưng gia đình nghĩ bình thường. Đến khi đưa vào viện thì đã muộn hơn", ông Vĩnh cho biết. 

Trong khi đó, bác sĩ Thịnh chia sẻ thêm, khi chưa có vaccine phổ biến trong chương trình tiêm chủng, các biện pháp phòng bệnh vẫn là "lá chắn" quan trọng nhất.

Ông khuyến cáo thực hiện nguyên tắc "3 sạch": ăn sạch, ở sạch, bàn tay sạch. Rửa tay thường xuyên, vệ sinh đồ chơi, bề mặt tiếp xúc và cách ly trẻ bệnh từ 7 đến 10 ngày là những biện pháp then chốt.

Ngoài ra, bác sĩ Thịnh cho hay, trẻ có thể mắc lại nếu nhiễm chủng khác. Tuy nhiên, khi lớn hơn, đặc biệt sau 5 tuổi, nguy cơ sẽ giảm dần.