Loạt chính sách nổi bật có hiệu lực từ tháng 7/2026, người dân cần biết

Tăng lương cơ sở lên 2.530.000 đồng/tháng

Nghị định 161/2026/NĐ-CP (NĐ 161) quy định mức lương cơ sở và chế độ tiền thưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Theo đó, mức lương cơ sở sẽ tăng lên 2.530.000 đồng/tháng kể từ ngày 1/7.

Mức lương cơ sở tại NĐ 161/2026 dùng làm căn cứ để tính mức lương trong các bảng lương, mức phụ cấp và thực hiện các chế độ khác theo quy định của pháp luật đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang và các đối tượng quy định tại điều 2 của nghị định này; căn cứ để tính mức hoạt động phí, sinh hoạt phí theo quy định của pháp luật; tính các khoản trích và các chế độ được hưởng theo mức lương cơ sở.

Còn tại NĐ 162/2026 về điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng (có hiệu lực từ ngày 1/7/2026), mức lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng đang hưởng của tháng 6/2026 sẽ được điều chỉnh tăng thêm 8%. Mức hưởng sau điều chỉnh là căn cứ để tính toán cho các lần điều chỉnh tiếp theo theo quy định.

Nhà giáo được hưởng phụ cấp ưu đãi theo nghề từ 20-80%

Chính phủ ban hành Nghị định số 182/2026/NĐ-CP quy định chế độ phụ cấp ưu đãi theo nghề đối với nhà giáo, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục và nhân sự hỗ trợ giáo dục công tác trong các cơ sở giáo dục công lập.

Ảnh minh họa.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, Nghị định được ban hành nhằm cụ thể hóa Luật Nhà giáo năm 2025; góp phần hoàn thiện chính sách đãi ngộ đối với đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục và nhân sự hỗ trợ giáo dục; đồng thời bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống chính sách phụ cấp ưu đãi theo nghề trong ngành Giáo dục.

Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 7/7/2026. Các mức phụ cấp ưu đãi theo nghề được thực hiện từ ngày 1/1/2026.

Nghị định số 182/2026/NĐ-CP quy định chế độ phụ cấp ưu đãi theo nghề đối với nhà giáo, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục và nhân sự hỗ trợ giáo dục công tác trong các cơ sở giáo dục công lập thuộc hệ thống giáo dục quốc dân, bao gồm cả người đang trong thời gian tập sự, thử việc hoặc hợp đồng áp dụng tiền lương theo bảng lương của viên chức.

Theo lộ trình thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, để phù hợp với điều kiện kinh phát triển tế- xã hội của đất nước, Nghị định đã quy định các mức phụ cấp ưu đãi theo nghề từ 20% đến 80%, được xác định theo đối tượng thụ hưởng, cấp học, loại hình cơ sở giáo dục, tính chất công việc và điều kiện địa bàn công tác.

Đặc biệt, lần đầu tiên nhân sự hỗ trợ giáo dục trong các cơ sở giáo dục công lập được đưa vào diện hưởng phụ cấp ưu đãi theo nghề với mức phụ cấp 20%. Đây là điểm mới đáng chú ý của Nghị định, thể hiện sự ghi nhận đối với đội ngũ nhân sự tham gia hỗ trợ hoạt động giáo dục trong nhà trường.

Nghị định cũng điều chỉnh mức phụ cấp ưu đãi theo nghề đối với một số nhóm nhà giáo và cơ sở giáo dục đặc thù so với các quy định trước đây. Trong đó, có nhóm được điều chỉnh từ 35% lên 45%, từ 50% lên 60% hoặc từ 70% lên 80%.

Thu nhập dưới 15,5 triệu đồng/tháng không phải nộp thuế thu nhập cá nhân

Một số chính sách mới nổi bật tại Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) 2025, có hiệu lực từ 1/7/2026, có thể kể đến như: Bổ sung thu nhập chịu thuế từ chuyển nhượng vàng miếng, tài sản số; quy định hộ, cá nhân kinh doanh được trừ đi chi phí để tính thuế như doanh nghiệp; áp thuế 5% đối với cá nhân cho thuê bất động sản.

Đặc biệt, mức giảm trừ gia cảnh đối với người nộp thuế là 15,5 triệu đồng/tháng (186 triệu đồng/năm). Thuế TNCN từ tiền lương, tiền công được tính bằng thu nhập tính thuế nhân với thuế suất lũy tiến từng phần. Trong đó, thu nhập tính thuế được xác định sau khi trừ các khoản bảo hiểm bắt buộc như BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp.

Người nộp thuế sẽ được áp dụng giảm trừ gia cảnh trước khi tính thuế. Ngoài bản thân, mỗi người phụ thuộc (như con, vợ/chồng không có khả năng lao động, bố mẹ hết tuổi lao động hoặc không nơi nương tựa…) được giảm trừ 6,2 triệu đồng/tháng và chỉ tính cho một người nộp thuế duy nhất. Mức giảm trừ có thể được điều chỉnh theo biến động giá cả và thu nhập do Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét trong từng thời kỳ.

Các quy định mới về chính sách BHYT chính thức có hiệu lực

Từ ngày 1/7/2026, các quy định mới về chính sách bảo hiểm y tế chính thức có hiệu lực theo Luật Bảo hiểm Y tế, Nghị định số 188/2025/NĐ-CP và Nghị định số 161/2026/NĐ-CP của Chính phủ.

Ảnh minh họa.

Theo Bảo hiểm Xã hội Việt Nam, điểm mới đáng chú ý là mở rộng mức hưởng đối với người tham gia bảo hiểm y tế tự đi khám chữa bệnh ngoại trú trong một số trường hợp. 

Cụ thể, từ ngày 1/7/2026, người bệnh khám chữa bệnh ngoại trú tại một số cơ sở y tế cấp cơ bản và cấp chuyên sâu, tùy theo loại hình cơ sở đã được cơ quan có thẩm quyền xác định, sẽ được quỹ Bảo hiểm y tế chi trả 50% mức hưởng trong phạm vi được hưởng đối với các bệnh, nhóm bệnh còn lại ngoài danh mục quy định tại Thông tư số 01/2025/TT-BYT, thay vì chưa được thanh toán như trước. Quy định này góp phần giảm gánh nặng chi phí, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn để người dân tiếp cận các dịch vụ y tế.

Theo bà Nguyễn Lan Hương, Phó trưởng Ban thực hiện chính sách Bảo hiểm Y tế, Bảo hiểm Xã hội Việt Nam, "50% mức hưởng" không được hiểu là quỹ bảo hiểm y tế thanh toán 50% toàn bộ số tiền ghi trên hóa đơn khám, chữa bệnh. Tỷ lệ này được tính trên mức hưởng bảo hiểm y tế của từng người và chỉ áp dụng đối với chi phí nằm trong phạm vi được hưởng, theo mức giá và điều kiện thanh toán bảo hiểm y tế. 

Ví dụ, người có mức hưởng bảo hiểm y tế là 80%, khi thuộc trường hợp được thanh toán 50% mức hưởng thì quỹ bảo hiểm y tế thanh toán tương đương 40% chi phí trong phạm vi được hưởng. Người có mức hưởng 95% sẽ được quỹ thanh toán tương đương 47,5% chi phí trong phạm vi được hưởng. Người thuộc nhóm hưởng 100% được thanh toán tương đương 50%. Phần chi phí ngoài phạm vi hưởng bảo hiểm y tế, dịch vụ theo yêu cầu hoặc các khoản không đủ điều kiện thanh toán vẫn do người bệnh tự chi trả.

Bên cạnh đó, mức lương cơ sở được điều chỉnh lên 2,53 triệu đồng/tháng làm căn cứ tính toán nhiều quyền lợi bảo hiểm y tế. Theo đó, người tham gia được hưởng 100% chi phí khám chữa bệnh nếu chi phí một lần thấp hơn 15% mức lương cơ sở (tương đương 379.500 đồng). Đồng thời, người tham gia bảo hiểm y tế 5 năm liên tục trở lên sẽ được quỹ chi trả 100% chi phí trong phạm vi hưởng khi số tiền cùng chi trả trong năm vượt quá 6 lần mức lương cơ sở (tương đương 15.180.000 đồng).

Mức thanh toán đối với một số dịch vụ kỹ thuật cũng được điều chỉnh. Theo đó, trường hợp người tham gia được chỉ định thực hiện dịch vụ kỹ thuật thì quỹ bảo hiểm y tế thanh toán tổng chi phí thiết bị y tế cho một lần sử dụng dịch vụ kỹ thuật không vượt quá 45 tháng lương cơ sở (tương đương 113,850.000 đồng).

Giảm thời hạn khai bổ sung hồ sơ khai thuế

Từ ngày 1/7/2026, Luật Quản lý thuế 2025 chính thức có hiệu lực thi hành. Luật Quản lý thuế 2025 mang đến nhiều thay đổi quan trọng, tập trung mạnh vào chuyển đổi số, tự động hóa và quản lý dựa trên rủi ro.

Thay đổi đầu tiên là doanh nghiệp và người nộp thuế chỉ còn 5 năm để tự rà soát và nộp hồ sơ khai bổ sung, điều chỉnh đối với các sai sót của kỳ thuế cũ. Quá thời hạn này, cơ quan thuế sẽ không tiếp nhận hồ sơ khai bổ sung theo cơ chế tự sửa sai. 

Tuy nhiên, trước ngày 1/7, thời hạn khai bổ sung vẫn là 10 năm kể từ ngày hết thời hạn nộp hồ sơ khai thuế (theo khoản 1 điều 47 Luật Quản lý thuế 2019 được sửa đổi, bổ sung bởi điểm a khoản 6 điều 6 Luật số 56/2024/QH15).

Điểm mới tiếp theo là cơ quan thuế thực hiện phân nhóm người nộp thuế theo các tiêu chí gồm: ngành nghề, lĩnh vực, đặc thù, phương thức hoạt động; loại hình pháp lý, cơ cấu sở hữu; quy mô hoạt động, quy mô doanh thu, số nộp ngân sách; mức độ tuân thủ và lịch sử tuân thủ pháp luật về thuế của người nộp thuế.

Điều 8 Luật Quản lý thuế bổ sung một số quy định hành vi bị nghiêm cấm, như: Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để tiết lộ hoặc làm rò rỉ thông tin người nộp thuế trái quy định. Làm sai lệch kết quả kiểm tra, xử lý vi phạm pháp luật về thuế. Chống đối, trì hoãn, không cung cấp thông tin, tài liệu phục vụ kiểm tra, giám sát thuế, khoản thu khác. Tạo lập hóa đơn, chứng từ điện tử trái phép hoặc phục vụ hành vi vi phạm trong lĩnh vực quản lý thuế.

Minh Hoa (t/h)