Ông Erdogan muốn Thổ Nhĩ Kỳ hội nhập hoàn toàn vào khuôn khổ quốc phòng châu Âu

Khi chỉ còn một tuần nữa là đến Hội nghị Thượng đỉnh NATO vở Ankara, Tổng thống Recep Tayyip Erdogan đã đưa ra lời kêu gọi mạnh mẽ về việc Thổ Nhĩ Kỳ phải được đưa vào toàn bộ các cấu trúc quốc phòng và an ninh của châu Âu.

Phát biểu trước các nghị sĩ từ 32 quốc gia thành viên NATO tập trung tại Istanbul đầu tuần này, ông Erdogan nhấn mạnh vai trò không thể thiếu của Thổ Nhĩ Kỳ đối với an ninh của "cựu lục địa" cũng như đóng góp cho liên minh xuyên Đại Tây Dương.

"Những đóng góp không thể thiếu của Thổ Nhĩ Kỳ đối với an ninh châu Âu đôi khi bị bỏ qua. Là một trong những quốc gia đóng góp vào sự phát triển trụ cột châu Âu của NATO, chúng tôi muốn tham gia vào tất cả các sáng kiến quốc phòng và an ninh ở châu Âu", ông Erdogan nói.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan. Ảnh: Anadolu

Ông cũng kêu gọi các nhà lập pháp ủng hộ sự tham gia của Thổ Nhĩ Kỳ vào các dự án quốc phòng của Liên minh châu Âu (EU), bất chấp nỗ lực gia nhập khối này của Ankara đã bị trì hoãn từ lâu.

Một vấn đề then chốt mà Tổng thống Erdogan đề cập là việc Thổ Nhĩ Kỳ tiếp cận Sáng kiến Hành động An ninh cho châu Âu (SAFE) trị giá 150 tỷ Euro (khoảng 176 tỷ USD) của EU.

Đây là chương trình quan trọng nhằm tăng cường năng lực quốc phòng châu Âu. Mặc dù Thổ Nhĩ Kỳ về mặt kỹ thuật đủ điều kiện tham gia, nhưng chương trình đòi hỏi sự chấp thuận từ tất cả 27 quốc gia thành viên EU.

Bên cạnh đó, nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ cũng thúc giục NATO loại bỏ mọi rào cản đối với thương mại công nghiệp quốc phòng giữa các thành viên liên minh.

"Nếu chúng ta muốn vượt qua những thách thức đang đối mặt, chúng ta cần loại bỏ các trở ngại đối với thương mại công nghiệp quốc phòng đồng thời đảm bảo chia sẻ gánh nặng cân bằng và công bằng giữa các đồng minh", ông Erdogan nói.

Thổ Nhĩ Kỳ sở hữu quân đội lớn thứ hai trong NATO sau Mỹ và đang phát triển mạnh mẽ ngành công nghiệp quốc phòng thông qua các thỏa thuận song phương.

Tuy nhiên, ngành này đã bị ảnh hưởng bởi các lệnh trừng phạt của Mỹ liên quan đến việc Ankara mua hệ thống tên lửa S-400 của Nga và việc bị loại khỏi chương trình F-35.

Hội nghị Thượng đỉnh NATO, dự kiến vào ngày 7-8/7 tại thủ đô Ankara của Thổ Nhĩ Kỳ, diễn ra trong bối cảnh châu Âu đang tìm cách củng cố khả năng phòng thủ trước các mối đe dọa và nguy cơ Mỹ rút lui khỏi NATO.

NATO với 32 thành viên vẫn là nền tảng của an ninh tập thể, đặc biệt trong năm thứ 5 của cuộc xung đột toàn diện tại Ukraine.

Các ưu tiên dự kiến của hội nghị bao gồm lập kế hoạch phòng thủ và răn đe, mục tiêu chi tiêu quốc phòng cùng chia sẻ gánh nặng, hỗ trợ thêm cho Ukraine về thiết bị, cơ chế tài trợ và khả năng phục hồi dài hạn, cũng như định hướng tương lai của liên minh.

Hội nghị cũng nhằm tăng cường hợp tác NATO-EU và quản trị an ninh châu Âu trong bối cảnh môi trường an ninh toàn cầu thay đổi nhanh chóng.

Minh Đức (Theo Dawn, EPC)