Phát triển đồng bộ thị trường vốn để khơi thông nguồn lực tăng trưởng

Hội thảo "Giải pháp phát triển đồng bộ thị trường vốn" - Ảnh: VGP

Thị trường chứng khoán tiếp tục khẳng định vai trò dẫn vốn

Tại Hội thảo "Giải pháp phát triển đồng bộ thị trường vốn" ngày 23/7, ông Hà Duy Tùng, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), cho biết năm 2026 là năm đầu tiên triển khai kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030, tạo nền tảng cho giai đoạn tăng trưởng mới. Trong bối cảnh đó, kinh tế vĩ mô và thị trường chứng khoán 6 tháng đầu năm ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực.

Đến ngày 30/6, vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt 10,8 triệu tỷ đồng, tăng 6% so với cuối năm 2025, tương đương 82,6% GDP ước tính năm 2025. Thị trường có 54 doanh nghiệp vốn hóa trên 1 tỷ USD, trong đó 4 doanh nghiệp vượt 10 tỷ USD. Quy mô thị trường trái phiếu niêm yết đạt khoảng 2,8 triệu tỷ đồng, tương đương 22,1% GDP.

Hoạt động huy động vốn tiếp tục tăng trưởng với tổng giá trị phát hành cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp đạt 325,3 nghìn tỷ đồng, tăng 15,83% so với cùng kỳ năm trước. Theo ông Hà Duy Tùng, thị trường chứng khoán Việt Nam ngày càng khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng, góp phần đa dạng hóa các công cụ tài chính, giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng và chuyển nguồn vốn nhàn rỗi trong dân vào hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Ông Tùng nhấn mạnh, không thể xây dựng một nền kinh tế phát triển bền vững nếu thiếu một thị trường chứng khoán đủ lớn, đủ sâu và đủ mạnh.

Ông Hà Duy Tùng, Phó Chủ tịch UBCKNN phát biểu tại Hội thảo - Ảnh: VGP

Nâng hạng thị trường tạo động lực cải cách

Về định hướng phát triển, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 148/2026/NQ-CP và Nghị quyết 168/NQ-CP nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách để phát triển thị trường vốn, thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp theo hướng minh bạch, an toàn, hiệu quả, đồng thời đa dạng hóa các kênh dẫn vốn.

Một nội dung nổi bật tại hội thảo là việc FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp. Theo ông Hà Duy Tùng, để duy trì vị thế này và đáp ứng các tiêu chuẩn của FTSE Russell và MSCI, Việt Nam cần tiếp tục cải cách mạnh mẽ về thể chế và vận hành thị trường.

Thời gian qua, nhiều rào cản đã được tháo gỡ như bãi bỏ yêu cầu ký quỹ trước giao dịch đối với nhà đầu tư nước ngoài, triển khai công bố thông tin bằng tiếng Anh và đơn giản hóa thủ tục mở tài khoản. Những cải cách này góp phần cải thiện môi trường đầu tư, tạo điều kiện thu hút dòng vốn quốc tế.

Ông Hà Duy Tùng cho rằng phát triển đồng bộ thị trường vốn không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan quản lý mà cần sự tham gia của toàn bộ hệ thống tài chính, doanh nghiệp và nhà đầu tư nhằm nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực, bảo đảm an toàn hệ thống tài chính và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.

Bà Hà Thu Giang, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế, NHNN - Ảnh: VGP

Ở góc độ ngân hàng, bà Hà Thu Giang, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (Ngân hàng Nhà nước), cho biết đến ngày 13/7, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt gần 20,1 triệu tỷ đồng, tăng 7,86% so với cuối năm 2025, tương ứng tăng thêm khoảng 1,46 triệu tỷ đồng. Nhiều chương trình tín dụng trọng điểm tiếp tục được triển khai hiệu quả trong các lĩnh vực nông nghiệp, lúa gạo chất lượng cao, nhà ở xã hội, hạ tầng điện, giao thông và công nghệ.

Tuy nhiên, bà Hà Thu Giang cũng lưu ý nền kinh tế vẫn phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng, trong khi thị trường vốn phát triển chưa tương xứng. Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục điều hành tín dụng linh hoạt, ưu tiên vốn cho sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực trọng điểm.

Đưa ra góc nhìn từ nhu cầu vốn của nền kinh tế, TS. Cấn Văn Lực cho rằng để đạt mục tiêu tăng trưởng bình quân khoảng 10% đến năm 2030 và khoảng 8% trong giai đoạn 2031-2045, tổng vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026-2030 dự kiến cần khoảng 38,5 triệu tỷ đồng. Trong đó, khu vực tư nhân trong và ngoài nước phải đóng góp khoảng 25,5 triệu tỷ đồng, tương đương 65% tổng nhu cầu vốn.

Theo TS Cấn Văn Lực, nguồn lực tài chính hiện chủ yếu đến từ tín dụng ngân hàng, thị trường vốn, đầu tư công và vốn đầu tư nước ngoài, song mỗi kênh đều có những giới hạn. Vì vậy, cần tái cấu trúc hệ thống tài chính theo hướng cân bằng hơn để thị trường vốn phát triển nhanh hơn, đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn, đồng thời giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng.

TS Cấn Văn Lực cũng chỉ ra một số thách thức của thị trường chứng khoán như biến động lớn, dòng tiền tập trung vào một số nhóm cổ phiếu, tỷ trọng nhà đầu tư cá nhân cao, tính minh bạch và sự đa dạng sản phẩm còn hạn chế, cùng các rủi ro về cho vay ký quỹ, an ninh mạng và tội phạm tài chính. Theo TS Lực, quá trình phát triển thị trường tài chính cần dựa trên ba nền tảng gồm thể chế đáng tin cậy, dữ liệu minh bạch và kỷ luật thị trường nghiêm minh.

Anh Minh

Tham khảo thêm

Sửa Luật Chứng khoán để mở rộng đường cho thị trường vốn

Tham khảo thêm

Việt Nam - Singapore tăng tốc kết nối, nâng hạng thị trường vốn

Tham khảo thêm

Từ nâng hạng chứng khoán đến bài toán nâng chất thị trường vốn

Tham khảo thêm

Thị trường chứng khoán cần tận dụng cơ hội thu hút dòng vốn lớn

Tham khảo thêm

Quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam đạt khoảng 410 tỷ USD