Tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu mở ra cơ hội mới cho logistics Việt Nam

Phát triển logistics xanh, số để nâng cao năng lực cạnh tranh

Tại Diễn đàn Logistics kết nối các khu vực với chủ đề "Tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu – Cơ hội mới cho logistics Việt Nam" diễn ra vào chiều 24/7, Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng cho biết, lĩnh vực logistics toàn cầu đang chịu tác động sâu sắc từ những biến động địa chính trị, khiến các doanh nghiệp đẩy mạnh đa dạng hóa chuỗi cung ứng, chuyển dịch đầu tư và thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh để duy trì sức cạnh tranh.

Theo Thứ trưởng, xu hướng này vừa tạo ra nhiều thách thức nhưng cũng mở ra cơ hội lớn cho các quốc gia có vị trí chiến lược, môi trường đầu tư ổn định và năng lực sản xuất tốt tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng.

Đối với Việt Nam, đây là thời điểm quan trọng để phát huy lợi thế về vị trí địa kinh tế, mạng lưới các hiệp định thương mại tự do (FTA) cùng môi trường đầu tư ngày càng được cải thiện nhằm thu hút dòng vốn dịch chuyển, phát triển sản xuất và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế tối thiểu 10% trong năm 2026, trong đó xuất nhập khẩu tiếp tục là động lực quan trọng với mục tiêu tăng khoảng 8% so với năm 2025, riêng xuất khẩu tăng từ 15-16%.

Theo số liệu được Thứ trưởng Phan Thị Thắng công bố, trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt gần 550 tỷ USD, tăng 27,1% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu đạt 266,5 tỷ USD, tăng 21%, còn nhập khẩu đạt khoảng 283,2 tỷ USD, tăng 33,4%.

"Kết quả này phản ánh sức mạnh cũng như năng lực thích ứng của nền sản xuất và xuất khẩu Việt Nam trong chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu", Thứ trưởng nhấn mạnh.

Theo lãnh đạo Bộ Công Thương, quy mô thương mại quốc tế ngày càng mở rộng đồng nghĩa với yêu cầu phải nâng cao năng lực logistics quốc gia.

"Năng lực logistics hôm nay không chỉ quyết định tốc độ lưu chuyển hàng hóa mà còn quyết định khả năng thu hút đầu tư, mở rộng thị trường và vị thế của mỗi quốc gia trong chuỗi cung ứng toàn cầu", Thứ trưởng Phan Thị Thắng nói.

Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2050 đặt mục tiêu đưa tỷ trọng giá trị tăng thêm của dịch vụ logistics đạt 5-7% GDP, tốc độ tăng trưởng ngành đạt 12-15%/năm, đồng thời giảm chi phí logistics xuống còn 12-15% GDP, thay vì khoảng 17% như hiện nay.

Cảng Cần Giờ.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Bộ Công Thương cho rằng cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và các đối tác quốc tế. Trọng tâm là phát triển hạ tầng logistics xanh, logistics số; tăng cường kết nối liên vùng, kết nối quốc tế và vận tải đa phương thức nhằm nâng cao hiệu quả chuỗi cung ứng.

Theo chương trình diễn đàn, các chuyên gia sẽ tập trung trao đổi ba nhóm nội dung chính gồm xu hướng thương mại quốc tế và tác động đến logistics; định hướng phát triển logistics tại các địa phương cửa ngõ; cùng các giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của hoạt động xuất nhập khẩu thông qua phát triển hạ tầng logistics xanh và số.

Tp.HCM hướng tới trở thành trung tâm logistics quốc tế

Về phía địa phương, ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch Thường trực UBND Tp.HCM, cho rằng quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu đang mở ra không gian phát triển rất lớn cho thành phố.

Với lợi thế là trung tâm kinh tế của cả nước, sở hữu hệ thống cảng biển, sân bay, khu công nghiệp, trung tâm thương mại - tài chính cùng cộng đồng doanh nghiệp năng động, Tp.HCM có đủ điều kiện để phát triển thành trung tâm dịch vụ logistics quốc tế, giữ vai trò điều phối chuỗi cung ứng của khu vực phía Nam.

Ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch Thường trực UBND Tp.HCM.

Theo ông Nguyễn Lộc Hà, thành phố sẽ tập trung vào bốn định hướng trọng tâm gồm phát triển hạ tầng logistics đồng bộ, hiện đại và có khả năng kết nối vùng; thúc đẩy chuyển đổi số, nâng cao tính minh bạch của chuỗi cung ứng; phát triển logistics xanh đáp ứng các tiêu chuẩn mới của thị trường quốc tế; đồng thời phát triển nguồn nhân lực và hệ sinh thái dịch vụ logistics có giá trị gia tăng cao.

Lãnh đạo Tp.HCM cũng nhấn mạnh logistics là lĩnh vực có tính liên kết vùng rất cao, do đó không địa phương nào có thể phát triển riêng lẻ. Thành phố mong muốn các bộ, ngành và địa phương tiếp tục hoàn thiện quy hoạch, đầu tư hiệu quả các hành lang vận tải, trung tâm logistics, tăng cường chia sẻ dữ liệu và thúc đẩy hợp tác giữa các doanh nghiệp.

Ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch Thường trực UBND Tp.HCM.

"Tp.HCM cam kết tiên phong và đồng hành xây dựng hệ sinh thái logistics hiện đại, thông minh, xanh, tuần hoàn và bền vững, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành logistics Việt Nam cũng như khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của Việt Nam trong chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu", ông Nguyễn Lộc Hà khẳng định.

Chuyên gia: Muốn giảm chi phí logistics, doanh nghiệp phải chủ động tối ưu vận hành

Tại chương trình "Cà phê cùng doanh nhân" ngày 4/7 với chủ đề "Chi phí logistics tăng cao, doanh nghiệp cần làm gì?", nhiều giải pháp giúp doanh nghiệp giảm chi phí logistics và nâng cao năng lực cạnh tranh đã được đề xuất.