Sự cố khiến tàu phá băng dài 128m vừa sửa chữa xong lại phải đại tu

Tàu phá băng Healy của Lực lượng Tuần duyên Hoa Kỳ (USCG) - con tàu dài 420 feet (khoảng 128 m) - gần đây đã gặp sự cố kỹ thuật nghiêm trọng trong quá trình thử nghiệm trên biển sau khi hoàn tất giai đoạn sửa chữa, buộc phải được kéo về cảng đồn trú tại Seattle.

Sự việc xảy ra đúng vào lúc Mỹ đang ngày càng phụ thuộc vào năng lực phá băng để bảo vệ lợi ích chiến lược tại Bắc Cực.

Theo thông tin từ USCG, sự cố xảy ra khi Healy đang hoạt động ở khu vực phía Tây Bắc thành phố Port Angeles, ngoài khơi bờ biển tiểu bang Washington. Không có báo cáo về thương vong.

Đầu tháng này, các tàu kéo đã đưa Healy an toàn trở về Seattle để điều tra và tiến hành đại tu. Trước đó, vào tháng 11 năm ngoái, con tàu trở về Seattle sau chuyến tuần tra Bắc Cực dài 129 ngày.

"Thủy thủ đoàn tàu Healy đã hành động nhanh chóng và thành thạo khi ứng phó với sự cố này", Đô đốc Kevin E. Lunday, Tư lệnh USCG, đánh giá cao phản ứng của thủy thủ đoàn.

Ông nhấn mạnh rằng sự cố này cho thấy tầm quan trọng của việc nhanh chóng xây dựng và đưa vào vận hành một đội tàu phá băng hiện đại, theo tầm nhìn của Tổng thống Donald Trump.

"Mỹ là một quốc gia Bắc Cực với các lợi ích an ninh, kinh tế và chiến lược lâu dài trong khu vực. Chúng ta cần một đội tàu phá băng có năng lực cao do lực lượng tuần duyên vận hành để đảm bảo khả năng tiếp cận quanh năm đến khu vực này nhằm bảo vệ biên giới phía bắc của chúng ta ở Alaska và các tuyến đường biển ở Bắc Cực", ông Lunday nói.

Tàu phá băng Healy của Lực lượng Tuần duyên Hoa Kỳ (USCG). Ảnh: Naval News

Dữ liệu Hệ thống Nhận dạng Tự động (AIS) cho thấy Healy đã tiến hành thử nghiệm tốc độ cao trong những ngày trước đó, đạt hơn 20 hải lý/giờ ở phía Tây Port Angeles trước khi đột ngột giảm xuống khoảng 2 hải lý/giờ và ngừng tiến về phía trước.

Hình ảnh từ được ghi lại bởi một webcam công cộng cho thấy tàu kéo Marshall Foss của Foss Maritime đang kéo Healy từ khu vực ngoài khơi Port Angeles về Seattle vào ngày 13/7.

Một nguồn thạo tin nói với gCaptain rằng sự cố liên quan đến vụ nổ hộp trục khuỷu trên một trong các động cơ của tàu trong quá trình thử nghiệm sau khi rời xưởng sửa chữa.

Phòng máy bị ảnh hưởng đã được cách ly, và tàu kéo được điều động để đảm bảo an toàn. Tuy nhiên, USCG chưa chính thức xác nhận nguyên nhân hay mức độ thiệt hại cụ thể.

Healy được trang bị 4 máy phát diesel tốc độ trung bình Sulzer 12ZAV40S, bố trí trong 2 phòng máy riêng biệt ngăn cách bởi vách chống cháy. Cấu trúc này, được lấy cảm hứng từ các tàu phá băng của Phần Lan, cung cấp một mức độ dự phòng nhất định vì mỗi phòng máy đều có thể hoạt động độc lập.

Trên các động cơ diesel hàng hải hiện đại, van xả áp hộp trục khuỷu được thiết kế để xả áp suất trong trường hợp nổ bên trong, giúp hạn chế thiệt hại trong nhiều trường hợp. Một sự cố nhỏ có thể chỉ cần kiểm tra, làm sạch sương mù dầu trong phòng máy và thay thế các bộ phận bị hư hỏng, nếu có.

Tuy nhiên, những vụ nổ nghiêm trọng hơn có thể làm nứt khung động cơ, làm hỏng trục khuỷu hoặc gây ra hỏa hoạn thứ cấp, có khả năng đòi hỏi đại tu hoặc thậm chí thay thế động cơ. Hiện tại, mức độ thiệt hại trên tàu phá băng Healy vẫn chưa được công bố.

Sự cố này là lần thất bại kỹ thuật mới nhất đối với tàu phá băng nghiên cứu khoa học lớn nhất và mạnh nhất của USCG. Năm 2020, Healy từng gặp hỏa hoạn động cơ đẩy khi hoạt động ở Bắc Cực, buộc phải hủy nhiệm vụ. Vào tháng 8/2024, một vụ cháy khác cũng khiến chuyến tuần tra Bắc Cực của con tàu bị cắt ngắn.

Được đưa vào biên chế năm 1999, Healy là tàu phá băng nghiên cứu vĩ độ cao hàng đầu của Mỹ, hỗ trợ các nhiệm vụ khoa học, nhận thức về Bắc Cực và an ninh quốc gia. Con tàu ngày càng đóng vai trò quan trọng khi băng tan thúc đẩy hoạt động thương mại và cạnh tranh chiến lược trong khu vực.

Bất kỳ thời gian sửa chữa kéo dài nào cũng có thể ảnh hưởng đến hoạt động ở Bắc Cực của USCG trong bối cảnh lực lượng này đang thiếu năng lực phá băng trầm trọng.

Ngoài Healy, USCG hiện chỉ vận hành 2 tàu phá băng đại dương khác là tàu Polar Star đã cũ và tàu Storis được đưa vào hoạt động gần đây.

Sự cố xảy ra khi chương trình đóng tàu phá băng Polar Security Cutter của Mỹ tiếp tục bị trì hoãn, với dự báo con tàu phá băng hạng nặng đầu tiên được bàn giao vào tháng 3/2033 – chậm gần một thập kỷ so với kế hoạch.

Chương trình Arctic Security Cutter mới hơn đang tiến triển nhanh hơn, với 4 tàu phá băng cỡ trung đầu tiên sẽ được đóng tại Phần Lan trước khi chuyển sang các xưởng đóng tàu của Mỹ, với chiếc tàu đầu tiên trong loạt này dự kiến được bàn giao vào cuối năm 2028.

USCG cho biết, Healy sẽ ở lại Seattle để điều tra nguyên nhân trước khi bắt đầu đại tu, nhưng chưa công bố lịch trình trở lại hoạt động.

Minh Đức (Theo gCaptain, Marine Insight)