Sáng 16/7, tiếp tục chương trình phiên họp thứ 4, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 4 luật (gồm: Luật Chuyển giao công nghệ, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử, Luật Tần số vô tuyến điện).
Đẩy mạnh phân quyền, phân cấp, cắt giảm thủ tục hành chính
Trình bày tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cho biết dự thảo luật được xây dựng nhằm đẩy mạnh phân quyền, phân cấp, cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh và tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện 4 luật hiện hành.
Dự thảo luật dự kiến bãi bỏ 2 thủ tục hành chính, cắt giảm 47 điều kiện kinh doanh, đơn giản hóa 4 điều kiện và sửa đổi, bổ sung 3 điều kiện khác. Các văn bản quy định chi tiết sau đó cũng sẽ được rà soát theo hướng bãi bỏ 4 thủ tục, sửa đổi và đơn giản hóa 78 thủ tục hành chính.

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân (Ảnh: Media Quốc hội).
Việc sửa đổi được thực hiện theo phương thức một luật sửa nhiều luật, tập trung vào những nội dung cấp bách, không mở rộng phạm vi điều chỉnh hoặc bổ sung chính sách mới. Chính phủ cho rằng các cơ chế đang được thực hiện theo một số nghị quyết, nghị định chỉ mang tính chuyển tiếp, cần sớm được luật hóa để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật và tránh khoảng trống pháp lý.
Đối với Luật Tần số vô tuyến điện, dự thảo đề xuất cắt giảm những điều kiện cấp giấy phép sử dụng tần số không còn cần thiết hoặc đã được kiểm soát bằng các công cụ quản lý khác. Việc bãi bỏ các yêu cầu này được kỳ vọng giúp giảm thành phần hồ sơ, chi phí tuân thủ cho tổ chức, cá nhân nhưng vẫn bảo đảm hiệu quả quản lý nhà nước đối với tài nguyên tần số.
Dự thảo cũng đề xuất bãi bỏ các quy định về quản lý hoạt động đào tạo vô tuyến điện viên; phân định rõ thẩm quyền cấp, thu hồi chứng chỉ giữa Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và Bộ Xây dựng.
Với Luật Viễn thông, dự thảo đề xuất bãi bỏ điều kiện doanh nghiệp "không đang trong quá trình giải thể, phá sản" khi xin cấp giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông, do điều kiện này được cho là không phát sinh trong thực tiễn. Các yêu cầu về phương án kỹ thuật và phương án kinh doanh cũng được tích hợp, đơn giản hóa để giảm giấy tờ, thời gian xử lý hồ sơ.
Dự thảo đồng thời bỏ quy định về điều kiện hoạt động đối với dịch vụ đăng ký, duy trì tên miền, phù hợp với việc lĩnh vực này đã được đưa ra khỏi danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
Đối với Luật Giao dịch điện tử, dự thảo đề xuất bãi bỏ thủ tục thay đổi nội dung và gia hạn giấy phép kinh doanh dịch vụ tin cậy. Chính phủ cho rằng thông tin cần thiết hiện đã được lưu trữ trong các cơ sở dữ liệu dùng chung, trong khi nhu cầu gia hạn có thể được xử lý thông qua cơ chế cấp lại giấy phép.
Với Luật Chuyển giao công nghệ, thẩm quyền phê duyệt, ban hành các chương trình quốc gia về phát triển thị trường khoa học và công nghệ, nhập khẩu, chuyển giao, ứng dụng và đổi mới công nghệ được đề xuất chuyển từ Thủ tướng Chính phủ sang Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ.
Kiên quyết loại bỏ tư duy "không quản được thì cấm"
Thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát kỹ các quy định liên quan đến tần số vô tuyến điện, bởi đây là tài nguyên quốc gia hữu hạn, có giá trị kinh tế lớn.
Đặc biệt, trường hợp cấp trực tiếp băng tần cho doanh nghiệp Nhà nước phục vụ quốc phòng, an ninh không thông qua đấu giá hoặc thi tuyển cần được đánh giá đầy đủ về cơ sở thực tiễn.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải (Ảnh: Media Quốc hội).
Ủy ban đề nghị làm rõ tiêu chí xác định tỉ lệ sử dụng băng tần phục vụ quốc phòng, an ninh; hiệu quả sử dụng tài nguyên; cơ chế hạch toán tách bạch; chế độ báo cáo, giám sát định kỳ và biện pháp xử lý nếu sử dụng sai mục đích.
Quy định mới cũng phải bảo đảm không làm méo mó thị trường viễn thông, không ảnh hưởng đến cạnh tranh lành mạnh và quyền ưu tiên quốc gia đối với các vị trí quỹ đạo đã đăng ký với Liên minh Viễn thông quốc tế.
Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường tán thành chủ trương bãi bỏ những điều kiện kinh doanh và thủ tục hành chính không còn phù hợp.
Tuy nhiên, cơ quan này nhấn mạnh việc chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm chỉ có thể đạt hiệu quả khi có đầy đủ công cụ quản lý thay thế.
Theo cơ quan thẩm tra, Chính phủ cần làm rõ phương thức hậu kiểm tương ứng với từng nhóm thủ tục, điều kiện được cắt giảm, bảo đảm tinh thần cải cách nhưng không buông lỏng quản lý nhà nước, kiên quyết loại bỏ tư duy "không quản được thì cấm".