Hội thảo "Vĩnh Long trong không gian phát triển mới" quy tụ nhiều chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp hiến kế phát huy lợi thế trung tâm, thúc đẩy phát triển đô thị và liên kết vùng - Ảnh: VGP/LS
Hội thảo quy tụ lãnh đạo tỉnh, các chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng trao đổi về những động lực tăng trưởng mới, định hướng phát huy lợi thế trung tâm của Vĩnh Long trong giai đoạn phát triển mới.
Tái cấu trúc không gian phát triển sau hợp nhất
Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Vĩnh Long Đặng Văn Chính cho rằng việc hợp nhất ba tỉnh Vĩnh Long, Bến Tre và Trà Vinh không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội lịch sử để tái cấu trúc không gian phát triển, mở rộng dư địa tăng trưởng và hình thành một cực phát triển mới của Đồng bằng sông Cửu Long.
Với vị trí kết nối giữa các hành lang kinh tế, giữa kinh tế sông và kinh tế biển, giữa vùng nội địa và vùng duyên hải, Vĩnh Long có điều kiện phát huy mạnh các lợi thế về giao thông, logistics, công nghiệp chế biến, nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo, dịch vụ và phát triển đô thị.
Sau hợp nhất, địa phương không chỉ mở rộng quy mô diện tích và dân số mà còn hội tụ nhiều không gian phát triển từ kinh tế biển, kinh tế sông, công nghiệp chế biến, logistics đến nông nghiệp công nghệ cao và dịch vụ hiện đại. Đây là nền tảng để Vĩnh Long từng bước khẳng định vai trò trung tâm kết nối và cực tăng trưởng mới của vùng.
Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Vĩnh Long lần thứ I đã xác định mục tiêu xây dựng địa phương trở thành cực tăng trưởng mới, trung tâm phát triển năng động, đô thị đáng sống và điểm đến hấp dẫn của Đồng bằng sông Cửu Long. Nhiệm kỳ 2025-2030, tỉnh đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân khoảng 10%/năm; quy mô nền kinh tế đến năm 2030 đạt gần 590.000 tỷ đồng; GRDP bình quân đầu người đạt gần 170 triệu đồng.
Để đạt mục tiêu này, tỉnh sẽ tiếp tục cơ cấu lại không gian phát triển theo hướng tăng cường liên kết vùng; phát triển kinh tế biển thành trụ cột chiến lược; hình thành trung tâm năng lượng tái tạo của Đồng bằng sông Cửu Long; phát triển hệ thống logistics gắn với Khu kinh tế Định An; đồng thời ưu tiên đầu tư các công trình hạ tầng trọng điểm, nhất là các tuyến cao tốc, hành lang ven biển và các cầu chiến lược kết nối với TPHCM, vùng Đông Nam Bộ và các địa phương trong khu vực.
Lấy đô thị làm động lực tăng trưởng
Theo lãnh đạo UBND tỉnh Vĩnh Long, trong giai đoạn phát triển mới, đô thị không chỉ là kết quả của tăng trưởng mà phải trở thành động lực dẫn dắt tăng trưởng. Vì vậy, tỉnh định hướng phát triển các đô thị theo mô hình sinh thái, đô thị ven sông và đô thị thông minh, gắn với hệ thống giao thông hiện đại và hạ tầng số đồng bộ. Đây sẽ là nền tảng để hình thành các sản phẩm bất động sản có giá trị gia tăng cao, đáp ứng nhu cầu của người dân, chuyên gia, nhà đầu tư và nguồn nhân lực chất lượng cao trong tương lai.
Ông Đặng Văn Chính nhấn mạnh, phát triển đô thị không chỉ là mục tiêu của quy hoạch mà là chiến lược tái cấu trúc không gian kinh tế, nâng cao chất lượng tăng trưởng và tạo dựng các cực phát triển mới. Quan điểm xuyên suốt của tỉnh là phát triển nhanh đi đôi với phát triển bền vững; tăng trưởng kinh tế gắn với tiến bộ và công bằng xã hội; phát triển đô thị hài hòa giữa hiện đại với bản sắc, giữa khai thác hiệu quả tiềm năng và bảo tồn hệ sinh thái sông nước, các giá trị văn hóa đặc trưng của địa phương.
Theo đó, mọi quyết sách phát triển đều hướng tới mục tiêu lấy người dân làm trung tâm, không ngừng nâng cao chất lượng sống và xây dựng môi trường sống an toàn, văn minh, hiện đại, tạo nền tảng để Vĩnh Long phát triển bền vững trong không gian phát triển mới.
Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Vĩnh Long Đặng Văn Chính nhấn mạnh, sau hợp nhất, tỉnh hướng tới xây dựng cực tăng trưởng mới của ĐBSCL với đô thị là động lực phát triển - Ảnh: VGP/LS
Chuẩn sống mới sẽ quyết định sức hút của đô thị
Ở góc độ phát triển thị trường, TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Thành viên Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ cho rằng, sau khi mở rộng không gian phát triển, Vĩnh Long cần hướng tới xây dựng một hệ sinh thái phát triển có sức cạnh tranh cao, trong đó quá trình đô thị hóa phải gắn với tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Theo ông Nguyễn Văn Khôi, lợi thế của Đồng bằng sông Cửu Long là hệ thống sông ngòi, không gian biển cùng mạng lưới hạ tầng giao thông đang ngày càng hoàn thiện. Đây là điều kiện để tăng cường kết nối giữa các địa phương trong vùng, phát triển kinh tế tổng hợp và hình thành các chuỗi giá trị mới.
Ông cho rằng, trong giai đoạn phát triển mới, lợi thế cạnh tranh của địa phương không còn nằm ở tốc độ đô thị hóa mà ở chất lượng không gian phát triển và chất lượng sống của người dân. Vì vậy, Vĩnh Long cần phát triển những khu đô thị được quy hoạch đồng bộ, tích hợp đầy đủ hạ tầng và tiện ích, vừa đáp ứng nhu cầu an cư, vừa tạo môi trường thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao và các nhà đầu tư.
Từ những lợi thế sau hợp nhất, ông Nguyễn Văn Khôi đề xuất nghiên cứu phát triển không gian đô thị theo ba cực gồm Vĩnh Long, Bến Tre và Trà Vinh với các chức năng bổ trợ cho nhau, kết nối bằng hệ thống giao thông và logistics hiện đại. Mô hình này sẽ tạo dư địa cho phát triển nhà ở, bất động sản công nghiệp, logistics, thương mại, dịch vụ và du lịch trong thời gian tới.
Theo ông, "chuẩn sống thế hệ mới" không chỉ được đo bằng giá trị của bất động sản mà còn ở chất lượng môi trường sống, khả năng tiếp cận giáo dục, y tế, văn hóa, giao thông thuận tiện, không gian xanh và sự hài lòng của người dân. Đây mới là yếu tố quyết định sức hấp dẫn của một đô thị trong tương lai.
Một góc Khu dân cư Phước Thọ (Tập đoàn T&T Group) tại tỉnh Vĩnh Long nhìn từ trên cao - Ảnh: VGP/LS
Phát triển xanh để tạo lợi thế cạnh tranh
Từ góc nhìn kinh tế, GS. Hoàng Văn Cường, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam nhận định việc hợp nhất đã tạo điều kiện mở rộng không gian phát triển và tăng cường liên kết vùng. Đây là cơ sở để hình thành các chuỗi liên kết kinh tế hiệu quả hơn, tạo thêm dư địa tăng trưởng cho địa phương trong giai đoạn mới.
Theo GS. Hoàng Văn Cường, phát triển xanh theo các tiêu chuẩn ESG đang trở thành tiêu chuẩn cạnh tranh mới của nền kinh tế. Đối với Vĩnh Long, lợi thế về hệ sinh thái sông nước, không gian xanh cùng vị trí kết nối thuận lợi với TPHCM và Cần Thơ là nền tảng để địa phương thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao và nâng cao năng lực hội nhập.
Cùng quan điểm đó, GS. Vũ Minh Giang, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo (Đại học Quốc gia Hà Nội) cho rằng, một đô thị đáng sống không chỉ được tạo nên bởi hệ thống hạ tầng hiện đại mà còn phải biết gìn giữ bản sắc văn hóa, lịch sử và cảnh quan đặc trưng. Sự hài hòa giữa phát triển với bảo tồn sẽ tạo nên bản sắc riêng và sức cạnh tranh bền vững cho Vĩnh Long trong tương lai.
Hiện thực hóa khát vọng cực tăng trưởng mới
Những ý kiến tại hội thảo cho thấy việc hợp nhất ba tỉnh không chỉ mở rộng quy mô phát triển mà còn tạo cơ hội để Vĩnh Long tái cấu trúc không gian kinh tế, phát huy lợi thế trung tâm kết nối và hình thành các động lực tăng trưởng mới.
Để hiện thực hóa mục tiêu đó, cùng với đầu tư hạ tầng và phát triển đô thị, địa phương cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, tăng cường liên kết vùng, phát triển thị trường bất động sản theo hướng minh bạch, bền vững, đồng thời chú trọng nâng cao chất lượng sống của người dân và bảo tồn các giá trị văn hóa, sinh thái đặc trưng.
Khi những lợi thế về vị trí địa lý, hạ tầng, liên kết vùng và chất lượng đô thị được phát huy đồng bộ, Vĩnh Long sẽ có thêm nền tảng để từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành cực tăng trưởng mới và một trung tâm phát triển năng động của Đồng bằng sông Cửu Long trong giai đoạn phát triển mới.
Lê Sơn
