Các địa phương cần tổ chức kiểm tra, đánh giá hiện trạng công trình và năng lực của các đơn vị quản lý, khai thác - Ảnh minh họa
Theo Trung tâm Khí tượng Thủy văn quốc gia, hiện tượng El Nino đang tác động đến Việt Nam và dự báo sẽ tiếp tục mạnh dần trong khoảng ba tháng tới, duy trì cường độ cao từ tháng 10 đến tháng 12/2026. Dù El Nino thường gây thiếu hụt lượng mưa, nguy cơ xuất hiện các đợt mưa lớn, mưa lũ cực đoan trong thời gian ngắn vẫn hiện hữu.
Những trận mưa cường độ cao có thể khiến lưu lượng nước đổ về hồ chứa tăng đột biến, làm mực nước dâng nhanh, đặc biệt tại các hồ vừa và nhỏ. Nhiều hồ có thể chuyển từ tình trạng thiếu nước sang phải điều tiết lũ trong thời gian ngắn, gây áp lực lớn cho công tác vận hành và bảo đảm an toàn công trình.
Trước diễn biến thời tiết phức tạp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã có văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố có đập, hồ chứa thủy lợi, yêu cầu tăng cường các biện pháp bảo đảm an toàn đập và vùng hạ du.
Bộ đề nghị các địa phương chỉ đạo thực hiện nghiêm quy định về quản lý an toàn đập, hồ chứa; tổ chức kiểm tra, đánh giá hiện trạng công trình và năng lực của các đơn vị quản lý, khai thác. Đồng thời, thực hiện phân cấp quản lý theo quy định, rà soát và củng cố năng lực các tổ chức khai thác công trình thủy lợi chưa đáp ứng yêu cầu.
Đối với các hồ chứa có nguy cơ mất an toàn, đang hư hỏng hoặc trong quá trình thi công, các đơn vị quản lý và chủ đầu tư phải thường xuyên kiểm tra, đánh giá, triển khai giải pháp bảo đảm an toàn cho công trình và vùng hạ du; hạn chế tích nước đối với những hồ chưa đủ điều kiện an toàn.
Các hồ chứa có cửa van điều tiết cần được rà soát, điều chỉnh quy trình vận hành; kiểm tra toàn diện hệ thống cấp điện, thiết bị đóng mở cửa van, hệ thống giám sát và các thiết bị liên quan để bảo đảm luôn sẵn sàng hoạt động. Bộ cũng yêu cầu tổ chức vận hành thử cửa van, duy trì hoạt động ổn định của hệ thống quan trắc khí tượng thủy văn chuyên dùng và xây dựng các kịch bản vận hành linh hoạt theo từng tình huống mưa lớn, thường xuyên cập nhật dự báo để điều chỉnh phương án phù hợp.
Bên cạnh đó, các địa phương phải tổ chức trực ban nghiêm túc, tăng cường kiểm tra công trình, chuẩn bị phương án ứng phó và xử lý sự cố theo phương châm "4 tại chỗ"; kịp thời thông báo cho chính quyền và người dân vùng hạ du khi xảy ra tình huống bất thường.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng yêu cầu cập nhật đầy đủ số liệu quan trắc khí tượng thủy văn chuyên dùng như mực nước, dung tích hồ, lưu lượng xả lên hệ thống thông tin quản lý thủy lợi để phục vụ công tác theo dõi và chỉ đạo vận hành. UBND các tỉnh, thành phố phải báo cáo kết quả triển khai về Bộ (qua Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi) trước ngày 25/7/2026 để tổng hợp, theo dõi.
Đỗ Hương
