Khắc phục tình trạng phân bổ nguồn lực phân tán
Chiều 16/10, tại họp báo về dự kiến chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, bà Phạm Thị Hồng Yến - Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính đã thông tin về một số dự án luật quan trọng dự kiến được Quốc hội xem xét, thông qua nhằm giải quyết vướng mắc thực tiễn, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Bà Yến cho biết, đầu năm 2026, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ban hành nghị quyết về tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật trên phạm vi cả nước. Hiện nay, quá trình này đang được triển khai tích cực.
Theo bà Yến, việc tổng rà soát có ý nghĩa quan trọng trong việc nhận diện những quy định chồng chéo, bất cập, không còn phù hợp với thực tiễn. Từ đó, xác định các vấn đề cần ưu tiên xử lý.
Bà Phạm Thị Hồng Yến - Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính (Ảnh: Media Quốc hội).
"Mục tiêu là tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông các nguồn lực, tạo điều kiện thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong cả giai đoạn 2026-2030", bà Yến cho hay.
Tại Kỳ họp thứ 2, 43 dự án luật, nghị quyết được đưa vào chương trình trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến và thông qua cũng hướng tới mục tiêu tháo gỡ những vướng mắc, khơi thông nguồn lực phát triển.
Từ góc độ của Ủy ban Kinh tế và Tài chính, bà Yến cho biết, một số dự án luật do Ủy ban chủ trì, phối hợp với Hội đồng Dân tộc và các cơ quan của Quốc hội thẩm tra được kỳ vọng giải quyết khó khăn cho người dân, doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước, đồng thời đẩy nhanh quá trình đưa nguồn lực vào nền kinh tế.
Đề cập đến dự án Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất). Theo bà Yến, tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội đã cho ý kiến về các định hướng chính sách của dự án Luật. Tại Kỳ họp này, dự án dự kiến được Quốc hội xem xét, thông qua.
Điểm đáng chú ý của dự án Luật là đổi mới theo hướng tích hợp kế hoạch tài chính 5 năm với kế hoạch đầu tư công trung hạn trong một bản kế hoạch; đồng bộ toàn bộ quy trình lập, phân bổ, giao dự toán ngân sách Nhà nước và kế hoạch đầu tư công.
Như vậy, Luật sẽ giúp nâng cao công tác điều hành tài chính, ngân sách. Đồng thời, hướng tới đơn giản hóa thủ tục, đẩy mạnh phân cấp gắn với trách nhiệm giải trình và chuyển đổi số trong quản lý ngân sách.
"Việc ban hành Luật Ngân sách Nhà nước (hợp nhất) dự kiến góp phần khắc phục tình trạng phân bổ nguồn lực phân tán, thủ tục chồng chéo, tiến độ phân bổ và giải ngân còn chậm; cũng như nâng cao tính chủ động, minh bạch và hiệu quả trong sử dụng nguồn lực công", bà Yến cho hay.
Tạo điều kiện để doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển
Một dự án luật khác được bà Phạm Thị Hồng Yến nhấn mạnh là dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Theo bà Yến, trong chương trình xây dựng pháp luật năm 2026, dự án ban đầu có tên gọi là Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Tuy nhiên, sau quá trình trao đổi, thảo luận giữa cơ quan soạn thảo với cộng đồng doanh nghiệp, các chuyên gia và cơ quan của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã quyết định đưa dự án vào chương trình với tên gọi Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Dự án Luật được kỳ vọng tháo gỡ nhiều khó khăn, thách thức của cộng đồng doanh nghiệp đang gặp phải, nhất là trong tiếp cận vốn, mặt bằng sản xuất, công nghệ và thị trường.
Quang cảnh họp báo về dự kiến chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI (Ảnh: Media Quốc hội).
Theo bà Yến, doanh nghiệp nhỏ và vừa là một trong những chủ thể có đóng góp quan trọng đối với mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Vì vậy, việc tháo gỡ các rào cản, tạo điều kiện để khu vực doanh nghiệp này phát triển có ý nghĩa thiết thực đối với việc huy động và phát huy nguồn lực cho nền kinh tế.
Dự thảo Luật hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ, thực hiện chuyển đổi số, nâng cao năng lực quản trị và mở rộng cơ hội tham gia đầu tư, đấu thầu, mua sắm công, thương mại điện tử cũng như các chuỗi giá trị.
Dự án luật cũng sẽ khuyến khích các doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp đầu chuỗi phát triển các nhà cung cấp là các doanh nghiệp nhỏ và vừa, giúp doanh nghiệp nâng cao chất lượng sản phẩm và tiếp cận với thị trường.
Cùng với việc hỗ trợ doanh nghiệp đang hoạt động, dự thảo Luật cũng hỗ trợ các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp.
Theo bà Yến, dự thảo đề xuất các chính sách đơn giản hóa thủ tục đăng ký, liên thông các thủ tục và triển khai nhiều hình thức hỗ trợ có thời hạn.
Các nội dung hỗ trợ được đề cập bao gồm cung cấp dịch vụ nền tảng số, kế toán, đào tạo và tư vấn pháp lý nhằm giúp hộ kinh doanh, cá nhân giảm chi phí chuyển đổi cũng như chi phí hoạt động sau khi chuyển đổi sang doanh nghiệp.
Thông qua các chính sách này, dự thảo hướng tới tạo điều kiện để doanh nghiệp phát triển tự chủ, mở rộng quy mô và nâng cao năng lực cạnh tranh.
"Đây cũng là một dự án Luật được sự quan tâm đông đảo của cộng đồng doanh nghiệp, của các doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng như người dân", bà Yến cho hay.
Bên cạnh lĩnh vực ngân sách và phát triển doanh nghiệp, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán cũng được bà Yến đề cập như một nội dung nhằm tạo thuận lợi trong huy động vốn và hoàn thiện cơ sở pháp lý cho thị trường chứng khoán.
Theo bà Yến, dự án Luật hướng tới xử lý một số vướng mắc liên quan đến điều kiện kinh doanh, thủ tục hành chính trong hoạt động huy động vốn, đồng thời bổ sung cơ sở pháp lý cho các sản phẩm, dịch vụ mới trên thị trường.
Các nội dung được đề cập gồm giảm điều kiện và giấy tờ trong hoạt động kinh doanh, hành nghề chứng khoán; tháo gỡ vướng mắc trong chào bán chứng khoán ra công chúng; bổ sung cơ sở pháp lý cho ứng dụng công nghệ và các phương thức cung cấp dịch vụ mới; hoàn thiện quy định về sản phẩm quỹ đầu tư và dịch vụ của công ty chứng khoán.
Bà Yến cho biết, đây là một trong những dự án luật có ý nghĩa thực tiễn đối với việc tháo gỡ vướng mắc trong huy động vốn, tạo thêm nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt từ năm 2027 và những năm tiếp theo của nhiệm kỳ.
Ngăn ngừa thao túng và hình thành giá đất ảo
Liên quan đến dự án Luật Đất đai (sửa đổi), theo bà Yến, tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội đã cho ý kiến đối với các định hướng chính sách của dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Tại Kỳ họp thứ 2, dự kiến Quốc hội sẽ tiếp tục xem xét và thông qua dự thảo Luật.
Tinh thần xuyên suốt của việc hoàn thiện dự thảo Luật là tháo gỡ những điểm nghẽn trong thực tiễn; đồng thời bảo đảm hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp trên cơ sở chủ trương, chỉ đạo được quy định tại Nghị quyết 21, bà Yến nhấn mạnh.
Đối với cơ chế định giá đất, định hướng được đề cập là xác định giá đất dựa trên dữ liệu và phương pháp khoa học, bảo đảm công khai, minh bạch. Việc kết nối, liên thông dữ liệu đất đai với các dữ liệu chuyên ngành có liên quan cũng được đặt ra nhằm ngăn ngừa thao túng và tình trạng hình thành giá ảo.
Cùng với đó, dự thảo hướng tới hoàn thiện bảng giá đất, hệ số điều chỉnh và các chính sách tài chính đất đai phù hợp với thực tiễn, bảo đảm công bằng và hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư.
Đối với vấn đề thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, bà Yến nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, bảo đảm hài hòa lợi ích, giảm thiểu khiếu kiện, ổn định đời sống của nhân dân, đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án.
Trong đó, quy định rõ các trường hợp cho phép thu hồi đất trước khi phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thu hồi đất trước khi hoàn thành việc bố trí tái định cư, bảo đảm phải thật sự cần thiết và cấp bách vì lợi ích chung.
Đồng thời, bổ sung các ràng buộc, cam kết để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân có đất bị thu hồi, cũng như hoàn thiện các quy định thể chế hóa nguyên tắc bảo đảm cải thiện nơi ở, điều kiện sống và sinh kế của người có đất ở bị thu hồi.
