Lần đầu nghiên cứu mô hình xe đạp điện không trạm đỗ
Ngày 23/6, Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4 Tp.HCM (HCMC C4IR) cho biết, Sở Xây dựng Tp.HCM vừa có văn bản thống nhất chủ trương triển khai dịch vụ xe đạp công cộng phục vụ kết nối chặng đầu và chặng cuối tại Metro số 1 do HCMC C4IR đề xuất, đây là mô hình lần đầu tiên được nghiên cứu áp dụng tại Việt Nam.
Theo kế hoạch, hệ thống xe đạp điện công cộng sẽ đóng vai trò kết nối người dân từ khu dân cư, trường học, văn phòng, trung tâm thương mại đến các ga metro, trạm xe buýt và bến thủy. Mô hình được kỳ vọng giúp giải quyết bài toán "đi đoạn cuối" - một trong những rào cản lớn khiến nhiều người chưa lựa chọn phương tiện công cộng.
Ảnh minh họa
Điểm mới của dự án là nghiên cứu thí điểm mô hình vận hành không trạm đỗ cố định (dockless) có kiểm soát. Người dân có thể thuê xe để di chuyển quãng ngắn và trả xe tại các khu vực được cho phép thay vì phải đưa xe về một điểm cố định.
Toàn bộ quá trình vận hành sẽ được quản lý bằng công nghệ định vị, giúp kiểm soát phạm vi hoạt động cũng như vị trí dừng, đỗ phương tiện. Theo cơ quan chức năng, cách làm này nhằm hạn chế tình trạng xe bị bỏ tràn lan trên vỉa hè hoặc lòng đường, đồng thời bảo đảm mỹ quan đô thị. Dự án được triển khai thí điểm tại ba khu vực trọng điểm, đều lấy Metro số 1 làm trục kết nối chính.
Tại Khu đô thị Đại học Quốc gia Tp.HCM và Khu Công nghệ cao Tp.HCM, xe đạp điện công cộng sẽ hoạt động theo mô hình trạm đỗ cố định, phục vụ nhu cầu đi lại trong nội khu và kết nối với các ga metro gần đó.
Riêng khu vực An Khánh gồm các phường Thảo Điền, An Phú và Thủ Thiêm sẽ áp dụng kết hợp hai hình thức. Bên cạnh các trạm đỗ cố định đặt tại ga metro, bến thủy và các đầu mối giao thông công cộng, thành phố sẽ nghiên cứu triển khai mô hình xe đạp điện không trạm đỗ trong khu vực Thảo Điền - An Phú, nơi có mật độ dân cư và nhu cầu di chuyển ngắn khá lớn.
Kỳ vọng giảm xe cá nhân, thúc đẩy giao thông xanh
Theo Sở Xây dựng Tp.HCM, việc bổ sung xe đạp điện công cộng sẽ giúp người dân có thêm lựa chọn di chuyển linh hoạt với chi phí hợp lý, đặc biệt trong các hành trình ngắn.
Nếu được triển khai hiệu quả, mô hình có thể góp phần giảm sự phụ thuộc vào xe máy cá nhân, tăng lượng hành khách sử dụng metro và các phương tiện giao thông công cộng khác. Đồng thời, việc sử dụng phương tiện điện cũng giúp giảm phát thải, cải thiện chất lượng không khí và giảm áp lực cho hạ tầng giao thông đô thị.
Ông Mathew Ng, đại diện nhà đầu tư (thứ năm từ trái sang) làm việc với Đại học Quốc gia Tp.HCM về triển khai thí điểm dự án xe đạp công cộng. (Ảnh: HCMC C4IR)
Dự án do Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng Tp.HCM chủ trì phối hợp với HCMC C4IR triển khai. Nhà đầu tư tham gia là Công ty TNHH Sunwah Loco, liên doanh giữa Tập đoàn Sunwah và Công ty Locolla (Hồng Kông, Trung Quốc), chịu trách nhiệm cung cấp phương tiện, công nghệ và phương án vận hành.
Ngoài mục tiêu phục vụ giao thông đô thị, dự án còn được kỳ vọng tạo nền tảng cho việc phát triển các chuỗi cung ứng liên quan đến xe đạp điện, pin lưu trữ năng lượng, trung tâm nghiên cứu - phát triển (R&D) và các công nghệ năng lượng mới tại Tp.HCM.
Về lâu dài, kết quả thí điểm sẽ là cơ sở để thành phố đánh giá khả năng nhân rộng mô hình tại những khu vực có nhu cầu di chuyển ngắn và mật độ kết nối cao, qua đó nâng cao hiệu quả khai thác hệ thống giao thông công cộng, đặc biệt là mạng lưới metro đang được Tp.HCM đẩy mạnh đầu tư.
Mô hình này cũng phù hợp với định hướng phát triển giao thông xanh, giao thông thông minh, xây dựng vùng phát thải thấp và mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 mà Việt Nam đã cam kết.
Hà Nội không cấm mang xe đạp điện lên các tuyến đường sắt đô thị
