Chiều 30/9, Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội phối hợp các sở, ngành và Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Hà Nội tổ chức Hội nghị xử lý điểm nghẽn của doanh nghiệp khoa học và công nghệ, khởi nghiệp sáng tạo và công nghệ số.
Tại hội nghị, 22 kiến nghị của doanh nghiệp tập trung vào 3 nhóm lớn: khoa học và công nghệ, khởi nghiệp sáng tạo và công nghệ số. Các vấn đề được đặt ra khá cụ thể, từ ưu đãi thuế, tín dụng, sở hữu trí tuệ đến chính sách thử nghiệm có kiểm soát (sandbox), đặc biệt là bài toán thị trường cho sản phẩm công nghệ.
Doanh nghiệp cần khách hàng đầu tiên
Ông Đào Mạnh Hùng - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Ô tô Hiệp Hòa cho biết, doanh nghiệp đã sản xuất thành công xe thang cứu hộ trên cao 32m và 56m.
Tuy nhiên, với những sản phẩm công nghệ đặc thù, khó khăn không chỉ nằm ở nghiên cứu, hoàn thiện sản phẩm mà còn ở việc tìm đầu ra.
Ông Hùng kiến nghị Hà Nội xây dựng cơ chế cụ thể để đặt hàng, ưu tiên mua sắm các sản phẩm đổi mới sáng tạo do doanh nghiệp trong nước nghiên cứu, sản xuất khi đáp ứng yêu cầu thực tế.
Dẫn kinh nghiệm từ Mỹ và Hàn Quốc, ông cho rằng Hà Nội có thể ưu tiên mua sắm công đối với sản phẩm công nghệ trong nước, nhất là các sản phẩm phục vụ lĩnh vực công cộng.
Theo đề xuất, thành phố xác định trước nhu cầu và "đặt bài toán"; doanh nghiệp tự đầu tư nghiên cứu và chịu rủi ro. Khi sản phẩm hoàn thiện, đáp ứng yêu cầu, cơ quan Nhà nước có thể ưu tiên mua sắm theo quy định.
Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Ô tô Hiệp Hòa Đào Mạnh Hùng chia sẻ tại hội nghị (Ảnh: Hữu Thắng).
Đây cũng là vấn đề được đại diện Công ty Công nghệ Savis đặt ra. Doanh nghiệp đang phát triển nền tảng ký số, xác thực, mã hóa và bảo vệ dữ liệu, trong đó có giải pháp mã hóa dài hạn nhằm ứng phó nguy cơ tấn công thu thập dữ liệu trong tương lai từ AI và máy tính.
Theo doanh nghiệp, sản phẩm hiện được cung cấp cho 5 ngân hàng lớn và 4 cơ quan Nhà nước.
Bà Đinh Thị Thúy - Phó Chủ tịch HĐQT Tập đoàn MISA, đề nghị xây dựng môi trường cạnh tranh công bằng giữa doanh nghiệp Nhà nước và doanh nghiệp tư nhân.
Trong khi đó, đại diện Công ty CP Dược phẩm CPC1 Hà Nội mong muốn được hướng dẫn cụ thể về chính sách ưu đãi thuế thu nhập cá nhân đối với người làm nghiên cứu khoa học và công nghệ.
Doanh nghiệp cần đầu mối rõ ràng về sandbox
Về chính sách thử nghiệm có kiểm soát (sandbox), đại diện 3-4 doanh nghiệp khoa học và công nghệ, trong đó có startup, cho biết chưa có thông tin đầy đủ về chính sách sandbox của thành phố và mong muốn được hướng dẫn cụ thể về đầu mối, quy trình thử nghiệm.
Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội Nguyễn Tố Quyên cho biết, sandbox là chính sách đặc thù được Hà Nội cụ thể hóa theo Luật Thủ đô năm 2024 và các nghị quyết của thành phố.
Hà Nội ưu tiên thử nghiệm có kiểm soát trong các nhóm lĩnh vực gồm công nghệ số, công nghệ viễn thông, công nghệ sinh học, công nghệ vật liệu mới, đô thị thông minh và y tế thông minh. Thành phố đã phê duyệt 2 dự án sandbox về xe tự hành và đất hiếm để triển khai thử nghiệm.
Các đại biểu tham dự hội nghị (Ảnh: Hữu Thắng).
Trả lời câu hỏi của doanh nghiệp về chính sách thuế, đại diện Thuế Thành phố Hà Nội cho biết, các khoản thu nhập từ nhiệm vụ khoa học được hưởng chính sách miễn, giảm thuế theo quy định. Cơ quan thuế sẽ bố trí đầu mối nghiệp vụ để tiếp nhận hồ sơ và hỗ trợ trực tiếp doanh nghiệp.
Để được hưởng ưu đãi đối với doanh nghiệp khoa học và công nghệ, doanh nghiệp phải đáp ứng đồng thời các điều kiện về sản phẩm khoa học và công nghệ, giấy chứng nhận doanh nghiệp khoa học và công nghệ và các yêu cầu duy trì hằng năm.
Trong đó, chi phí cho nghiên cứu và phát triển tối thiểu 2% tổng doanh thu thuần; nhân lực nghiên cứu và phát triển tối thiểu 5 người có trình độ đại học trở lên, trong đó có người Việt Nam; doanh thu từ sản phẩm khoa học và công nghệ chiếm ít nhất 20% tổng doanh thu trong 3 năm liền kề.
Hà Nội tìm cách tạo thị trường cho sản phẩm công nghệ
Ông Nguyễn Duy Vũ - Tổng Giám đốc Công ty CP Trung tâm Đổi mới sáng tạo Hà Nội cho biết, Trung tâm đang xây dựng hệ thống hỗ trợ doanh nghiệp từ xác định bài toán, tìm kiếm giải pháp đến huy động vốn và mở rộng thị trường.
Trung tâm phối hợp với cơ quan Nhà nước, tổ chức trong và ngoài nước xác định nhu cầu thực tế, sau đó kết nối với trường đại học, viện nghiên cứu để tìm kiếm giải pháp.
Về nguồn lực tài chính, Trung tâm đang xây dựng Quỹ Venture Capital quy mô 400 tỷ đồng dành cho các startup giai đoạn đầu và Quỹ Vietnam Go Global quy mô khoảng 300 triệu USD, tương đương hơn 7.000 tỷ đồng, hỗ trợ doanh nghiệp vươn ra quốc tế.
Đơn vị cũng đồng hành cùng doanh nghiệp trong các vấn đề về quản trị, vận hành, xây dựng chiến lược, phương án mua bán sản phẩm, tiếp cận thị trường trong và ngoài nước, tích hợp chuyển đổi số và AI nhằm nâng cao hiệu suất.
Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng nhấn mạnh yêu cầu chuyển trọng tâm từ hỗ trợ doanh nghiệp sang tạo điều kiện để sản phẩm công nghệ có thị trường thực tế.
Về tạo thị trường đầu ra cho sản phẩm, Sở Khoa học và Công nghệ được giao công khai đầu mối tiếp nhận, trạng thái xử lý và lịch lựa chọn giải pháp đối với 30 bài toán lớn đã công bố; tổ chức vòng kết nối giữa bài toán và giải pháp.
Sở Tài chính và các sở quản lý chuyên ngành nghiên cứu áp dụng tiêu chí kỹ thuật, hiệu năng và vòng đời sản phẩm trong mua sắm công theo pháp luật đấu thầu, không tạo rào cản đối với sản phẩm công nghệ trong nước.
Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng phát biểu tại hội nghị (Ảnh: Hữu Thắng).
Sở Công Thương đẩy mạnh chương trình hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ số xuất khẩu và kết nối thị trường.
Đáng chú ý, Sở Khoa học và Công nghệ được giao xây dựng phương án để Hà Nội trở thành khách hàng đầu tiên, là "bà đỡ" cho sản phẩm của doanh nghiệp.
Đối với sản phẩm xe thang chữa cháy của Hiệp Hòa, lãnh đạo thành phố đề nghị cơ quan phòng cháy, chữa cháy chủ động phối hợp với doanh nghiệp.
Phó Chủ tịch UBND Thành phố Trương Việt Dũng cũng đề nghị cộng đồng doanh nghiệp công nghệ tiếp tục đồng hành trên tinh thần chủ động đề xuất bài toán thay vì chỉ đề nghị hỗ trợ; đưa ra sản phẩm và cam kết hiệu quả thay vì chỉ giới thiệu năng lực; chủ động liên kết với viện, trường và các doanh nghiệp khác để hình thành những đề xuất đủ quy mô.
Theo lãnh đạo UBND Thành phố, thành phố có bài toán, cơ chế thử nghiệm, nguồn vốn và thị trường; còn lại phụ thuộc vào năng lực và quyết tâm của doanh nghiệp. Mỗi doanh nghiệp tiếp cận được vốn, mỗi giải pháp Việt có hợp đồng đầu tiên hay mỗi nghiên cứu được đưa khỏi phòng thí nghiệm để trở thành hàng hóa đều có thể tạo thêm thị trường và động lực tăng trưởng mới.
