Sáng 17/3, Hội Truyền thông Tp.Hà Nội phối hợp Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chiến lược Trung Quốc (CESS) tổ chức hội thảo "Kinh nghiệm quốc tế trong việc thúc đẩy chuyển đổi giao thông xanh", với sự tham dự của đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia, nhà khoa học và các bên liên quan trong lĩnh vực giao thông, năng lượng, môi trường.
Hội thảo là diễn đàn trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về xu hướng phát triển giao thông xanh, đặc biệt là các chính sách, giải pháp thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch, phát thải thấp. Đồng thời, các đại biểu cùng thảo luận những yếu tố về chính sách, công nghệ và thị trường nhằm hỗ trợ phát triển hệ thống giao thông bền vững.
Chuyển đổi giao thông xanh: Yêu cầu cấp thiết
Phát biểu khai mạc, bà Phạm Thị Thanh Hà, Chủ tịch Hội Truyền thông Tp.Hà Nội cho biết, ô nhiễm môi trường đang trở thành vấn đề nghiêm trọng tại nhiều đô thị lớn ở Việt Nam. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng chính sách giảm phát thải từ giao thông là yêu cầu cấp bách.
Bà Phạm Thị Thanh Hà, Chủ tịch Hội Truyền thông Tp.Hà Nội phát biểu khai mạc Hội thảo.
Bên cạnh phát triển giao thông công cộng, chuyển đổi sang giao thông xanh được xác định là giải pháp mang tính dài hạn, căn cơ.
Các tham luận tại hội thảo tập trung làm rõ xu hướng phát triển phương tiện phát thải thấp trên thế giới; cơ chế, chính sách khuyến khích chuyển đổi; phát triển hạ tầng cho phương tiện điện như trạm sạc; cũng như các giải pháp thúc đẩy đổi mới công nghệ trong lĩnh vực giao thông vận tải.
Đáng chú ý, nhiều ý kiến nhấn mạnh sự cần thiết của việc kết hợp đồng bộ giữa chính sách công nghiệp, năng lượng và giao thông nhằm tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi sang hệ thống giao thông xanh.
Kinh nghiệm quốc tế: Lộ trình dài hạn và chính sách đồng bộ
Trình bày tại hội thảo, TS Phạm Sỹ Thành, Giám đốc CESS cho biết, Trung Quốc triển khai chuyển đổi giao thông xanh theo tầm nhìn dài hạn với cách tiếp cận tổng thể.
Ngay từ sớm, nước này đã xây dựng lộ trình hơn 20 năm phát triển hệ thống quản lý tích hợp "xe cộ - nhiên liệu - giao thông", trong đó xe năng lượng mới (NEV) giữ vai trò trụ cột trong giảm phát thải đô thị.
Một trong những động lực quan trọng là nguồn lực tài chính lớn từ cả trung ương và địa phương, thông qua các chính sách trợ cấp mua xe, miễn thuế và hỗ trợ chuyển đổi từ xe nhiên liệu sang xe điện. Các chính sách được thiết kế theo lộ trình: hỗ trợ mạnh ở giai đoạn đầu để kích cầu, sau đó giảm dần và nâng cao tiêu chuẩn kỹ thuật.
Bên cạnh đó, Trung Quốc ưu tiên điện hóa phương tiện công cộng và dịch vụ đô thị như taxi, xe buýt, logistics; đồng thời hạn chế phương tiện phát thải cao và ưu tiên lưu thông cho xe điện. Chính quyền địa phương đóng vai trò then chốt trong triển khai các chính sách phù hợp từng đô thị.
Tiến sĩ Phạm Sỹ Thành - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chiến lược Trung Quốc (CESS) chia sẻ kinh nghiệm của Trung Quốc trong chuyển đổi giao thông xanh.
Theo TS Phạm Sỹ Thành, thành công của Trung Quốc là kết quả của quá trình chuẩn bị dài hạn, với lộ trình rõ ràng: nâng cao hiệu suất động cơ đốt trong, chuyển dần sang phương tiện năng lượng mới và hướng tới giao thông thông minh nhằm đạt trạng thái "xanh tối ưu".
Bài học cho Việt Nam
Từ góc độ chính sách công nghiệp, bà Nguyễn Thị Xuân Thúy, giảng viên Trường Đại học Kinh tế (ĐHQG Hà Nội), chuyên gia tư vấn của UNIDO cho rằng chính sách giao thông cần được xây dựng đồng bộ với chiến lược phát triển ngành ô tô - xe máy trong nước.
Bà Nguyễn Thị Xuân Thúy - Giảng viên, Trường đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, chuyên gia tư vấn chính sách công nghiệp Tổ chức Phát triển công nghiệp Liên hợp quốc (UNIDO), chia sẻ tại hội thảo.
Kinh nghiệm từ Nhật Bản và Đức cho thấy các quốc gia này thận trọng trong điện hóa hoàn toàn nhằm bảo vệ năng lực cạnh tranh của ngành công nghiệp ô tô - lĩnh vực tạo ra hàng triệu việc làm. Trong khi đó, Singapore ưu tiên quản lý hiệu quả việc sử dụng xe thông qua hạ tầng giao thông thông minh, thay vì chỉ hạn chế quyền sở hữu.
Các chuyên gia nhận định, phát triển giao thông xanh đang trở thành xu hướng tất yếu nhằm giảm phát thải khí nhà kính, cải thiện môi trường và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.
Những kinh nghiệm quốc tế được chia sẻ tại hội thảo được đánh giá là nguồn tham khảo quan trọng, giúp Việt Nam xây dựng lộ trình chuyển đổi phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội, hạ tầng và định hướng phát triển, qua đó bảo đảm tính khả thi và hiệu quả trong dài hạn.
Hà Nam
