Liên minh châu Âu đang thúc ép Washington làm rõ cách thức Mỹ sẽ tiếp tục triển khai chính sách thương mại sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ các mức thuế toàn cầu của Tổng thống Donald Trump, cơ quan điều hành EU cho biết hôm Chủ nhật.
"Ủy ban châu Âu yêu cầu làm rõ đầy đủ các bước mà Mỹ dự định thực hiện sau phán quyết gần đây của Tòa án Tối cao liên quan đến Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA)", Ủy ban nêu trong tuyên bố với ngôn từ cứng rắn, được đưa ra sau khi ông Trump thông báo hôm thứ Bảy rằng ông muốn áp mức thuế toàn cầu mới là 15%.
"Tình hình hiện tại không tạo điều kiện để đạt được mối quan hệ thương mại và đầu tư xuyên Đại Tây Dương 'công bằng, cân bằng và cùng có lợi'", tuyên bố nhấn mạnh.
Cao ủy Thương mại EU Maros Sefcovic đã trao đổi với Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer và Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick hôm thứ Bảy, trong bối cảnh EU phải đối mặt với sự bất định về việc liệu thỏa thuận thương mại đạt được tại Scotland mùa hè năm ngoái còn hiệu lực hay không trước những đe dọa thuế quan mới nhất của ông Trump.
Đề xuất trì hoãn của ông Lange sẽ cần nhận được sự ủng hộ từ các nhóm chính trị của EU trong cuộc họp bất thường dự kiến diễn ra vào chiều thứ Hai. (Ảnh: Roslan Rahman/AFP via Getty Images)
Diễn biến nhanh chóng của tình hình đã khiến một nghị sĩ thương mại cấp cao của EU kêu gọi Nghị viện châu Âu hoãn cuộc bỏ phiếu về đạo luật thực thi phần cam kết của EU trong thỏa thuận thương mại xuyên Đại Tây Dương.
Việc ông Trump áp mức thuế toàn cầu 15% sau khi thất bại tại Tòa án Tối cao hôm thứ Sáu là "một sự vi phạm rõ ràng đối với thỏa thuận mà chúng ta đã đạt được", ông Bernd Lange, Chủ tịch Ủy ban Thương mại của Nghị viện châu Âu, nói với Politico hôm Chủ nhật. "Vì vậy, tôi sẽ đề xuất tạm thời đình chỉ việc phê chuẩn thỏa thuận", ông cho biết.
Ông Lange cũng nói rằng không thể loại trừ khả năng "đàm phán lại thỏa thuận".
Ông Lange cho rằng các điều khoản của Thỏa thuận Turnberry và "cơ sở pháp lý hình thành thỏa thuận này đã thay đổi". "Liệu các mức thuế mới dựa trên Điều 122 có cấu thành hành vi vi phạm thỏa thuận hay không? Dù thế nào đi nữa, không ai biết liệu Mỹ có tuân thủ thỏa thuận hay thậm chí có thể thực hiện được hay không", ông viết trên mạng xã hội X.
"Tại cuộc họp khẩn vào ngày mai, tôi sẽ đề xuất nhóm đàm phán của Nghị viện châu Âu tạm dừng công việc lập pháp cho đến khi có đánh giá pháp lý đầy đủ và những cam kết rõ ràng từ phía Mỹ", ông Lange nói.
Cục diện thay đổi
Một ngày sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ chính sách thuế quan chủ chốt của mình, hôm thứ Bảy, Tổng thống Donald Trump thông báo kế hoạch áp mức thuế toàn cầu mới là 15%, tăng từ mức 10% trước đó.
Để thực hiện, ông viện dẫn Điều 122 của Đạo luật Thương mại Mỹ năm 1974, cho phép tổng thống áp thuế lên tới 15% nhằm xử lý "thâm hụt cán cân thanh toán lớn và nghiêm trọng". Biện pháp này chỉ có hiệu lực tối đa 150 ngày, trừ khi Quốc hội Mỹ cho phép gia hạn.
Chế độ thuế tạm thời của Mỹ sẽ giúp giảm đáng kể gánh nặng đối với Brazil, Trung Quốc và Ấn Độ. Tuy nhiên, theo phân tích của Global Trade Alert, mức thuế hiệu dụng đối với EU sẽ tăng thêm khoảng 0,8 điểm phần trăm, lên khoảng 12,5%.
Cuộc bỏ phiếu tại Nghị viện châu Âu, dự kiến diễn ra vào thứ Ba, nhằm xác nhận lập trường của cơ quan này đối với một đạo luật xóa bỏ thuế đối với hàng công nghiệp và tôm hùm của Mỹ - một nội dung quan trọng trong các cam kết của EU theo thỏa thuận đạt được vào mùa hè năm ngoái.
Đề xuất trì hoãn của ông Lange sẽ cần nhận được sự ủng hộ từ các nhóm chính trị trong EU tại cuộc họp bất thường dự kiến diễn ra vào chiều thứ Hai.
Thế Hải (Theo Politico)
