Thủ tướng Hungary Peter Magyar đầu tuần này thông báo rằng Budapest sẽ không tham gia sáng kiến hợp tác mới mang tên "Carpathian Eight" (C8 - Nhóm 8 nước Carpathian) do Ukraine khởi xướng nhằm tăng cường an ninh khu vực thông qua các dự án và khoản đầu tư chung.
Khi sáng kiến này được công bố tại Bukovel, thuộc vùng Ivano-Frankivsk ở miền Tây Ukraine vào ngày 18/9, danh sách các thành viên ban đầu bao gồm Áo, Cộng hòa Séc, Hungary, Ba Lan, Romania, Serbia, Slovakia và Ukraine.
Tuy nhiên, tờ HVG của Hungary đưa tin rằng, mặc dù các báo cáo ban đầu liệt kê Hungary là một thành viên, ông Magyar cho biết Budapest đã nhận được lời mời tham gia nhưng đã từ chối.
"Họ đã mời chúng tôi, và chúng tôi có lý do chính đáng để không tham gia", ông Magyar nói trước Quốc hội Hungary vào ngày 21/9. "Hungary sẽ không tham gia vào sáng kiến này", vị Thủ tướng khẳng định thêm.
Sau đó, Bộ trưởng Ngoại giao Hungary cũng xác nhận với tờ báo này rằng đất nước họ không tham gia và cũng không có ý định tham gia vào cơ chế hợp tác nói trên.
Thủ tướng Hungary Peter Magyar. Ảnh: Ukrainska Pravda
Cả hai phía đều không đưa ra thêm lời giải thích nào cho quyết định trên, để lại câu hỏi chưa có lời đáp về lý do tại sao Budapest chọn đứng ngoài cơ chế này dù đã xác nhận việc nhận được lời mời, trang Kyiv Post (Ukraine) cho biết.
Trước đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã chủ trì Hội nghị Thượng đỉnh Carpathian 8 đầu tiên vào cuối tuần qua tại miền Tây đất nước.
Tham dự hội nghị có Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk, Tổng thống Romania Nicusor Dan, Tổng thống Serbia Aleksandar Vucic, cùng đại diện từ Cộng hòa Séc, Áo và Slovakia.
Bộ Ngoại giao Hungary cho trang Telex (Hungary) biết rằng nước này được đại diện bởi người đứng đầu Đại sứ quán Hungary tại Kiev — vị trí do Đại sứ Antal Heizer đảm nhiệm.
Theo một phóng viên của tờ Kyiv Independent đưa tin từ hội nghị, đại diện của Hungary đã không xuất hiện trong bức ảnh chụp chung cũng như không tham gia các bài phát biểu khai mạc hay các phiên thảo luận.
"Chỉ cần tôi là Thủ tướng Hungary và tôi không biết về việc này, thì hãy tin tôi, Hungary không tham gia vào diễn đàn này", ông Magyar nhấn mạnh. "Nếu sau này Hungary tham gia, chúng tôi sẽ thông báo".
Việc ông Magyar bác thông tin Budapest tham gia cơ chế hợp tác mới do Kiev khởi xướng khiến tương lai dự án cơ sở lưu trữ năng lượng ở Hungary vùa mới nhen nhóm cũng trở nên bất định.
Cũng trong phiên họp của Quốc hội Hungary ngày 21/9, bản ghi nhớ được ký kết tại Diễn đàn Kinh tế Carpathian, trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh Carpathian 8 đầu tiên, giữa Naftogaz của Ukraine và MOL của Hungary cũng được đưa ra thảo luận.
Dự án nhằm phát triển các cơ sở lưu trữ sản phẩm dầu khí tại Hungary, gần khu vực biên giới Ukraine.
Naftogaz giới thiệu dự án như một giải pháp để đặt kho dự trữ nhiên liệu chiến lược ở vị trí an toàn, nằm ngoài tầm ảnh hưởng của các cuộc tấn công quân sự.
Ông Magyar đã kiên quyết bác bỏ thỏa thuận này, cho rằng MOL đã tiến hành đàm phán mà không có sự chấp thuận của chính phủ và khẳng định sẽ không có cơ sở nào như vậy được xây dựng trên lãnh thổ Hungary, với lý do lo ngại về an ninh và thiếu sự đồng ý chính thức.
Phó Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Hungary Anita Orban cũng khẳng định, Budapest không tham gia nhóm C8, đồng thời nhấn mạnh rằng không thể triển khai hợp tác năng lượng quốc tế nếu thiếu sự tham gia của chính phủ Hungary.
Quan hệ song phương giữa Budapest và Kiev vẫn còn phức tạp do vấn đề cộng đồng thiểu số người Hungary tại vùng Transcarpathia.
Theo một thỏa thuận đạt được vào tháng 6 dưới thời ông Magyar, Ukraine cam kết khôi phục các quyền về ngôn ngữ, giáo dục và văn hóa; đổi lại, Hungary đã ủng hộ việc mở nhóm đàm phán đầu tiên trong tiến trình gia nhập EU của Ukraine.
Tuy nhiên, những tranh chấp về việc thực thi cam kết vẫn tiếp diễn và Budapest tiếp tục trì hoãn việc mở thêm các nhóm đàm phán mới.
Minh Đức (Theo Kyiv Post, Kyiv Independent, EU Alive)
