Đấy là clip các bạn nam trong một lớp, đồng phục nghiêm chỉnh, khiêng… quà vào tặng cô giáo và các bạn nữ. Quà là bim bim, bánh ngọt… được trang trí rất đẹp đặt trên một chiếc… kiệu. Cả lớp ngỡ ngàng và… vui. Tất nhiên là cô giáo càng rất vui.
Có hình ảnh khác, một cháu học sinh miền núi, trên đường tới lớp, hái một bó hoa ven đường tặng cô. Cô cũng rất vui.
Hình ảnh một giỏ… trứng được trang trí rất ngộ nghĩnh cũng làm cô giáo hết sức bất ngờ và thích thú khi nhận…
Nói gì thì nói, đấy là những hình ảnh thân thương, tràn ngập hạnh phúc và niềm vui tuổi học trò. Nó khiến tình cảm cô trò luôn luôn tươi rói, ngập tràn tình yêu.
Cũng hôm qua, một tờ báo có một phóng sự hết sức xúc động, ấy là bài báo "Có một nghĩa trang mang tên Lớp học vĩnh hằng" trên báo Tuổi trẻ.
Bài báo kể chuyện 60 năm trước, đúng ngày 21/10/1966, một trận bom đã thả xuống ngôi trường cấp 2 Thụy Dân, huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình cũ, nay là Hưng Yên. Và cô giáo chủ nhiệm lớp Bùi Thị Thanh Xuân cùng 30 học trò lớp cô đã vĩnh viễn dừng lại ở tuổi 24 (của cô) và 13-14 tuổi (của 30 học trò). Không chỉ thế, cô Xuân còn đang mang em bé thứ 2 trong bụng.
Tôi đọc, và giàn dụa nước mắt. Khi tóm tắt câu chuyện này ở mục điểm tin trên facebook của tôi, nhiều người vào comment cũng kể rằng, họ cũng khóc khi đọc. Một câu chuyện hết sức đau thương, nhưng đẹp. Đẹp nhất là một bác kể khi moi đất lên, cô vẫn đang ôm một trò. Và những dòng thư cô gửi cho chồng, khi ấy là một giảng viên đại học trên Hà Nội, mà không đẹp, không xúc động à, người ta tìm thấy nó trong cái gối của cô, chưa kịp gửi, nó như thế này: "Anh yêu quý của em! Rét mới, đêm không ngủ được. Em trở dậy biên thư cho anh đây. Hôm qua, Chủ nhật, anh có về thăm con không? Xa xôi, em đã hình dung được nỗi vất vả của anh: trời rét, đường lầy lội.
Không hiểu sao mấy đêm nay, em thao thức không ngủ được. Nghe thấy gà gáy nửa đêm mà em vẫn không chợp được mắt. Em chỉ hình dung thấy con trước mặt. Em nhớ và thương nó quá. Chưa đầy ba tuổi mà đã phải xa bố, xa mẹ, sống trong tình thương của ông bà. Mấy hôm nay, nghe tin máy bay quần Nam Hà nhiều, em càng nhớ điên lên; chẳng đứng ngồi đâu yên.
Hôm nay 17, có thể 15 hoặc 20 hôm nữa sẽ được nghỉ mùa. Em sẽ về thăm con... Kể ra thì rất buồn, rất nhớ nhưng vì thời chiến cũng phải chịu vậy. Cách đây sáu hôm, nó đã đánh Diêm Điền nhưng không chết ai. Chỗ em vẫn yên ổn, thỉnh thoảng nó bay qua nhưng không ở trên đầu...". Có ai có thể cầm được nước mắt khi đọc những dòng thư cô gửi cho chồng và con trai đầu, lúc này 3 tuổi đang được gửi cho ông bà không?
Và những người hôm nay, họ đã làm một cái nghĩa trang, mang tên "lớp học vĩnh hằng", xếp các ngôi mộ theo mô hình lớp học. Cô đầu tiên, rồi tới các trò ngay ngắn phía dưới.
Và nữa, học trò cũ của ngôi trường, những người đã may mắn sống sót sau trận bom ấy, 70 tuổi hơn kém cả rồi, vẫn thường xuyên về thăm cô, thăm các bạn học, dù đã 60 năm xa cách.
Thế nhưng lại cũng hôm qua, bùng lên cái vụ cậu học trò đánh cô giáo ngay trên bục giảng. Và sự việc đã được công an vào cuộc xử lý rất nhanh: khởi tố và bắt giam cậu học trò này.
Nó có một thực tế như thế này, lâu nay ngành giáo dục chạy theo thành tích quá nhiều, nên khi có sự việc gì xảy ra thì cố… giấu. Như vụ này từ ngày 19/10 và phải 2 ngày sau mới… lộ lọt thông tin ra ngoài và công an vào cuộc. Và giấu không được thì… giảm nhẹ, như gọi đánh, đấm, tát là "tác động vật lý", là hành vi bạo lực.
Đây là trả lời của một người có trách của trường có học sinh đánh cô: "Quan điểm của nhà trường là vì tương lai của đứa trẻ, vì sự an toàn của giáo viên, vì việc ổn định học tập của các học sinh khác...", tức vì tương lai của tên học trò ấy đầu tiên, rồi mới đến an toàn của giáo viên, rồi mới ổn định học tập của các học sinh khác. Trong khi, với việc khởi tố và bắt giam, công an đã coi "đứa trẻ" ấy là tội phạm.
Rồi các gia đình bây giờ coi con là cục vàng cục kim cương, bố mẹ sẵn sàng bênh con bất chấp đúng sai, ngành giáo dục thì hạ mức hình phạt. Với thông tư 19 thì hình phạt nặng nhất với học sinh bây giờ là… viết kiểm điểm.
Tất nhiên chúng ta hoàn toàn không ủng hộ những kiểu hình phạt của các thầy cô xưa với học trò. Một ông bạn nói với tôi: ngày xưa tôi còn bị bắt phải quỳ, mà giờ vẫn nên người ông ạ. Một bạn nữ xòe tay ra: nhìn tay thế này chứ hồi đi học từng thường xuyên phải úp tay lên bàn cho thầy dùng thước đánh, sưng cả tay. Một bạn khác: từ khi chúng ta tước cái thước khỏi tay giáo viên thì thầy cô… bất lực.
Nhưng nguy nhất là thái độ của một số thầy cô hiện tại. Họ buông xuôi, dạy cho xong, họ giữ mình, họ… sợ phụ huynh và sợ cả học trò của mình…
Nhưng lại, nói thế thôi, chứ nhìn ảnh và clip học trò làm quà tặng cô nhân ngày 20/10 tôi nhắc ở đầu bài thì sự ấm áp vẫn dâng đầy, sự lạc quan vẫn tràn ngập.
Và cái câu chuyện nghĩa trang lớp học vĩnh hằng kia nữa, đọc xong mà vẫn khóc được, vẫn ám ảnh, vẫn tự vấn… thì sự biết ơn vẫn hiện diện. Và còn biết ơn là còn sự tử tế, còn tình yêu con người, tình yêu cuộc sống…
Nhưng nói đi thì phải nói lại, cú đánh của cậu học trò khiến cô giáo tổn thương 12% sức khỏe, đánh ngay trên bục giảng, trước mặt cả lớp, nó không chỉ đánh vào mình cô giáo. Và cũng không chỉ mình cô giáo bị đánh phải chịu nỗi đau này…
*Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả
