Phóng viên: Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định tiếp tục hoàn thiện thể chế, tạo môi trường thuận lợi để kinh tế tư nhân phát triển thực sự trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế. Từ góc nhìn của một nữ doanh nhân, bà đánh giá như thế nào về mức độ cụ thể hóa và hiệu quả thực thi Nghị quyết 68 trong thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp hiện nay, đặc biệt là với các doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ làm chủ?
Bà Bùi Thị Hải Yến: Từ góc độ một nữ doanh nhân, tôi nhận thấy Nghị quyết 68 đã mở ra một "luồng gió mới", tạo ra bước ngoặt lớn khi khẳng định kinh tế tư nhân là "động lực quan trọng". Đến nay, Nghị quyết này đã được cụ thể hóa khá rõ nét trong cải cách thủ tục hành chính và trong việc hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME). Các bộ chỉ số như PAPI hay PCI đã thúc đẩy các địa phương cắt giảm "giấy phép con". Việc đăng ký kinh doanh và kê khai thuế điện tử đã thuận tiện hơn nhiều, giúp các chủ doanh nghiệp tiết kiệm thời gian đáng kể. Các chính sách về miễn giảm thuế thu nhập doanh nghiệp có thời hạn, hỗ trợ mặt bằng sản xuất và đào tạo nhân lực đã được luật hóa rõ nét hơn.
Giai đoạn 2025 – 2030 có những thay đổi to lớn về phương thức sản xuất trên toàn thế giới. Sẽ xuất hiện hàng loạt giải pháp công nghệ giúp thông minh hóa sản xuất, trong đó, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nằm ở vị trí trung tâm. Là nữ doanh nhân, chúng tôi rất nhạy bén với những thay đổi mang tính bước ngoặt đó. Vì vậy, chúng tôi mong đợi Đại hội 14 sẽ chỉ ra con đường thông minh hóa sản xuất ở Việt Nam và tạo cơ hội cho cộng đồng doanh nghiệp vửa và nhỏ (chủ yếu là kinh tế tư nhân) nhanh chóng tiếp cận và làm chủ những công nghệ tiên tiến nhất.
Phóng viên: Nghị quyết số 69/NQ-CP của Chính phủ đặt trọng tâm vào cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, cắt giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp. Trong quá trình điều hành doanh nghiệp, bà cảm nhận ra sao về những chuyển biến từ nghị quyết này? Theo bà, đâu là những “điểm nghẽn” cần tiếp tục tháo gỡ để môi trường kinh doanh thực sự thông thoáng và ổn định hơn?
Bà Bùi Thị Hải Yến: Là một doanh nhân, tôi rất mừng khi được đón nhận các quyết sách của Chính phủ về cải thiện môi trường kinh doanh, đặc biệt là tinh thần từ Nghị quyết 69/NQ-CP. Đến nay, Nghị quyết đã tạo ra những chuyển biến tích cực. Đó là sự nới lỏng vòng kim cô hành chính, với việc chuyển đổi từ “Tiền kiểm” sang “Hậu kiểm”. Thay vì phải đợi đủ hàng chục loại giấy phép mới được khởi động, nhiều thủ tục hiện nay cho phép doanh nghiệp tự cam kết và thực hiện trước, cơ quan nhà nước sẽ kiểm tra sau. Điều này giúp chúng tôi chớp thời cơ kinh doanh nhanh hơn rất nhiều. Chi phí thời gian và các chi phí không tên của doanh nghiệp cũng được cắt giảm đáng kể với việc áp dụng các dịch vụ công trực tuyến cấp độ 4. Và tính chất “phục vụ” của bộ máy chính quyền đã bắt đầu rõ nét hơn.
Những gì được đề cập trong Nghị quyết 69/NQ-CP là những cải cách của hệ thống chính quyền điện tử. Chúng tôi nghĩ rằng, khi chính phủ thực hiện chuyển đổi số, hướng đến chính phủ số thì những “điểm nghẽn” nói trên sẽ tự động biến mất.
Phóng viên: Trước yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị nhấn mạnh vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Theo bà, các chính sách hiện hành đã tạo đủ động lực để doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nữ, mạnh dạn đầu tư vào chuyển đổi số, đổi mới mô hình kinh doanh và phát triển sản phẩm, dịch vụ có giá trị gia tăng cao hay chưa?
Nữ doanh nhân Hnew và diễn đàn phụ nữ Việt Nam tại châu Âu kết nối kinh doanh
Bà Bùi Thị Hải Yến: Tôi nhận thấy Nghị quyết 57 là một đòn bẩy, một động lực quan trọng nhất đối với tất cả các doanh nghiệp. Nghị quyết đã tạo ra một hành lang tâm lý rất quan trọng cho doanh nhân nói chung, nữ doanh nhân nói riêng, trong việc xác định Đổi mới (đặc biệt là đổi mới tư duy) mới giúp doanh nghiệp nghĩ khác, làm khác, ứng dụng KHCN mới thay đổi được chất lượng sản xuất kinh doanh và chuyển đổi số (CĐS) là con đường tất yếu, được Nhà nước bảo trợ.
Cơ chế Sandbox cho phép thử nghiệm cái mới mà không sợ bị “thổi còi” vì chưa có luật là điều mà các doanh nhân làm về mảng dịch vụ công nghệ, Fintech hay Edtech đặc biệt mong chờ. Và Nghị quyết thúc đẩy việc chuyển từ “gia công, lắp ráp" sang "Make in Vietnam", tạo điều kiện cho các doanh nghiệp nữ vốn mạnh về tư duy dịch vụ và sản phẩm tinh tế có cơ hội bứt phá bằng các sản phẩm có giá trị gia tăng cao.
Từ thực tế nhiều năm hoạt động trong môi trường số, chúng tôi nhận ra rằng đối với đại đa số doanh nghiệp, nhất là SME, tự CĐS là một thách thức rất lớn. Vì thế, chúng tôi cho rằng Chính phủ nên có chính sách khuyến khích phát triển Liên minh các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ CĐS chuyên nghiệp để phục vụ 1 triệu doanh nghiệp hiện nay và khoảng 2 triệu doanh nghiệp vào 2030. Như thế, kết quả sẽ cao hơn, CĐS thực chất hơn với chi phí thấp hơn, phương thức sản xuất số với quy trình sản xuất tự động, tối ưu dựa trên AI sẽ đến nhanh hơn.
Phóng viên: Nghị quyết số 79/NQ-CP của Chính phủ về chương trình hành động triển khai các chủ trương lớn về phát triển doanh nghiệp được kỳ vọng sẽ tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn, đất đai, thị trường và nguồn nhân lực chất lượng cao. Thực tế triển khai tại cơ sở theo bà đã đáp ứng được kỳ vọng này hay chưa, và doanh nghiệp cần thêm những cơ chế hỗ trợ cụ thể nào để chính sách thực sự đi vào cuộc sống?
Bà Bùi Thị Hải Yến: Tôi thấy đây là một chương trình hành động định hướng doanh nghiệp rất sâu sắc của Chính phủ. Nhìn về mặt mức độ đáp ứng kỳ vọng của doanh nghiệp, đã có những bước tiến dài. Tuy nhiên, đối với nữ doanh nhân và cộng đồng doanh nghiệp do nữ làm chủ, chúng tôi mong muốn có một số cơ chế đặc thù như: Cơ chế bảo lãnh tín dụng đặc thù (có quỹ bảo lãnh tín dụng dành riêng cho doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, cho phép vay dựa trên dòng tiền dự kiến và xếp hạng uy tín thay vì tài sản hữu hình); Cơ chế ưu tiên (với một tỷ lệ nhất định) các hợp đồng mua sắm công dành cho các các doanh nghiệp SME và doanh nghiệp do nữ làm chủ đạt chuẩn; và Cơ chế hỗ trợ đặc thù về phúc lợi xã hội dành cho nữ giới (nhà trẻ, chăm sóc sức khỏe...) tại các cụm công nghiệp để các nữ chủ doanh nghiệp và lao động nữ yên tâm cống hiến.
Phóng viên: Trước thềm Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, cộng đồng doanh nghiệp nói chung và các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ nói riêng đang đặt nhiều kỳ vọng vào những quyết sách lớn nhằm tiếp tục hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực và tạo động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế.
Từ thực tiễn hoạt động của mình, bà kỳ vọng Đại hội XIV sẽ đưa ra nhữngđịnh hướng, chủ trương đột phánào để tiếp tục cụ thể hóa tinh thần của các Nghị quyết 57 về khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo, 68 về phát triển kinh tế tư nhân, 69 về cải cách môi trường đầu tư kinh doanh và 79 về hỗ trợ phát triển doanh nghiệp, qua đó tạo niềm tin và động lực để doanh nghiệp yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất kinh doanh trong giai đoạn tới?
Bà Bùi Thị Hải Yến: Chúng tôi kỳ vọng Đại hội XIV là dấu mốc mở ra "Kỷ nguyên vươn mình” của dân tộc trong kỷ nguyên AI.
Để cụ thể hóa tinh thần của "Bộ tứ Nghị quyết", cộng đồng nữ doanh nhân chúng tôi kỳ vọng vào 3 đột phá chiến lược: Đột phá về Thể chế bảo vệ (xác lập một cơ chế pháp lý "phi hình sự hóa các quan hệ kinh tế" một cách triệt để); Đột phá về “Cá thể hóa” chính sách hỗ trợ phụ nữ (định hướng rõ hơn về các chính sách hỗ trợ mang tính đặc thù giới); Đột phá về “Động lực trung tâm” từ KHCN (lập các mô hình “Sanbox quốc gia” cho kinh tế số và kinh tế tuần hoàn).
Với vai trò là một đảng viên, một nữ doanh nhân, lãnh đạo một doanh nghiệp hàng đầu về công nghệ, và lãnh đạo một tổ chức đại diện cho quyền lợi và tiếng nói của nữ doanh nhân Thủ đô là Hiệp hội Nữ doanh nhân thành phố Hà Nội, tôi tin tưởng và kỳ vọng Đại hội Đảng XIV sẽ tiếp tục khẳng định và thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa con đường đổi mới, đặc biệt trong việc hoàn thiện thể chế và chính sách hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân, tạo ra động lực mới cho môi trường đầu tư - kinh doanh, theo hướng minh bạch, thông thoáng và ổn định hơn, giúp doanh nghiệp yên tâm mở rộng sản xuất, kinh doanh và đầu tư dài hạn, trong bối cảnh cả thế giới đang chuyển dịch nhanh chóng theo hướng thông minh hóa dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI).
Doanh nhân chúng tôi hiểu rõ trách nhiệm và cũng là niềm vinh dự lớn lao của mình được góp công sức, trí tuệ, tâm huyết để cùng Đảng và Chính phủ đưa dân tộc ta vươn mình mạnh mẽ, trở thành Nước xã hội chủ nghĩa phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, khi nước Việt Nam tròn 100 năm, như mục tiêu cao cả mà Đảng đã đặt ra./.
